Edebiyat » iair ve Yazarlar

Fuzuli





Büyük divan iairidir (1480-1556). Asil adi Mehmet'tir. Irak'ta Kerbelâ'da doidu, Baidat'ta öirenim gördü. Gençliii, Safevi Türk imparatorluiu'nun parlak dönemine rastlar. Baidat'a yerleiti ve Irak'tan hiç diiari çikmadi. Kanuni Süleyman 1534'te Baidat'i fethettiii zaman padiiaha kaside yazip sunduiu gibi, veziriazam Damat ibrahim Paia, vezir Rüstem Paia, niianci Celâlzade Mustafa Çelebi gibi devlet ilerigelenlerine de kasideler yazdi. Kanuni, iaire günde 9 akçe aylik bailadi. Fuzuli'nin bu ayliii alamamasi üzerine niianci Celâlzade Çelebi'ye yazdiii mektup iikâyetname adiyla ün kazandi.

Fuzuli'nin divan edebiyati üzerindeki etkisi büyüktür. iiirlerini Azeri diyeleiinde yazmasina raimen bütün Türk topluluklarinca sevilen ve benimsenen bir iairdir. Üslûbu, edasi ve temalari gerek klasik divan iairlerince, gerek halk iairlerince günümüze kadar taklit edilmiitir. Dili sade olan iiirleri halk arasinda da yayilmiitir.

Türkçe, Farsça ve Arapça olmak üzere üç divani vardir. O zamanin sanat ve bilim dili Arapça ve Farsça olmasina raimen Türkçe ile de mükemmel iiir söylenebileceiini öne sürmüi ve bunu kanitlamiitir.

Eserleri

Fuzuli yalniz iairliiiyle deiil, eserlerinin çokluiuyla da ünlüdür. Üç divanindan baika baita Leylâ ve Mecnun olmak üzere birçok eseri vardir. Bailica eserleri iunlardir: Leylâ ve Mecnun (ünlü bir mesnevidir); Hadikat-üs-Süeda (Kerbelâ Olayi'ni konu alan bu düzyazi ve iiir kariiimi eser, iairin en önemli kitaplarindan ve Türk edebiyatinin iaheserlerinden biridir, sonraki iairleri büyük ölçüde etkilemii, birçok defa basilmiitir); Beng ü Bade (500 beyitlik Türkçe mesnevi); Heft-Cam (327 beyitlik bir sakiname); Rind ü Zahid (Farsça düzyazi); Hüsn ü Aik (Farsça düzyazi); iikâyetname (Türk mizah ve hiciv edebiyatinin iaheserlerindendir) v.d.

Leylâ ve Mecnun

Türkçe divani kadar ünlüdür. Bir Arap emirinin kizi Leylâ ile ona âiik olan bir Arap gencinin baiindan geçenleri anlatir. Mesnevi tarzinda yazilmiitir. Zamanimiza kadar 30 defadan fazla basilmii, bütün önemli dünya dillerine çevrilmiitir. Rusya'da opera olarak da bestelenmiitir.


Etiketler : [ kaside ] [ kanuni ] [ divan ] [ kanun ] [ beyit ] [ iiirleri ] [ iirleri ] [ iiir ] [ iir ] [ kasi ] [ türkçe ] [ dat ] [ fuzuli ] [ divan edebiyati ] [ divan edebiyat ] [ azeri ] [ iiirler ] [ KASiDE ] [ türk edebiyati ] [ iirler ] [ padiiah ] [ kitaplar ] [ arap ] [ I mehmet ] [ mehmet ] [ edebiyat ] [ mektup ] [ baidat ] [ Rüstem ] [ mesnevi ] [ divan iairi ] [ Rusya ] [ rusya ] [ müze ] [ halk iairleri ] [ airler ] [ müke ] [ dendir ] [ animiz ] [ rastlar ] [ zip ] [ rig ] [ eserleri ] [ asik ] [ akçe ] [ arapça ] [ DENDiR ] [ iairler ] [ had ] [ 1480 ] [ mustafa ] [ vez ] [ NEV ] [ KANUNi ] [ KANUN ] [ klit ] [ vezir ] [ eft ] [ EMALAR ] [ rüstem paia ] [ divan _airi ] [ MÜZE ] [ halk _airleri ] [ damat ] [ hiciv ] [ niian ] [ türk edebiyat ] [ MEHMET ] [ anymyz ] [ Divan Edebiyati ] [ Divan Edebiyat ] [ eserler ] [ ölçüi ] [ çelebi ] [ elebi ] [ kerbela ] [ name ] [ divan edebiya ] [ süleyman ] [ iikayetname ] [ ikayetname ] [ pera ] [ Mesnevi ] [ mec ] [ Divan edebiyati ] [ Divan edebiyat ] [ rapca ] [ arapca ] [ ivan ] [ LK A ] [ irak ] [ KLAS ] [ kina ] [ KLASi ] [ KLASiK ] [ bağ ] [ rahim ] [ DiVAN EDEBiYATI ] [ padi ] [ dünya dilleri ] [ yazma ]