Büyük Türk düiünürü. yazar ve iair (1876-1924). Diyarbakir'da dünyaya gelen Ziya Gökalp ortaöirenimini askeri okullarda tamamladi; liseyi bitirdikten sonra (1894) ailesinin, çevresinin, özgürlüie düiman yönetimin ve okuduiu felsefe eserlerinin, ruhunda yarattiii bunalim sonucunda intihara kalkiiti, ama ölmedi.

iyileiince, ailesi istanbul'a gitmesine razi oldu, o da istanbul'a giderek Yüksek Veteriner Okulu'na yazildi ve çok geçmeden tibbiyelilerin kurduiu Devrim Komitesi'ne girdi. Rejim aleyhindeki çaliimalarindan dolayi önce tutuklandi, sonra da okuldan uzaklaitirildi (1898). iki yil sonra rejim ve padiiah aleyhinde bir mektubunun ele geçmesi yüzünden 9 ay hapse mahkûm edildi (1900). Hapisten çikinca zaptiyece (güvenlik görevlileri) gözaltinda tutulmak üzere memleketi Diyarbakir'a gönderildi.

Ziya Gökalp, Diyarbakir'da rejim aleyhtari çaliimalara katildi ve gizli bir dernek kurdu. Diyarbakir'daki yöneticilerin yolsuzluklarina karii halkin iikâyet ve direnme hareketlerine öncülük etti. Bu arada ilk eseri iaki ibrahim Destani'ni yazdi (1908).

ittihatçi

Meirutiyet ilân edilince kurduiu gizli derneiin yerini ittihat ve Terakki Cemiyeti'nin Diyarbakir iubesi aldi. Bundan sonra Gökalp'i yoiun bir parti etkinliii içinde ayrica da Türkçülük ve dilde sadeleime hareketlerinin öncüleri arasinda görüyoruz. Gökalp yazdiii ülkücü iiirlerle çevresini büyük ölçüde etkiliyordu. Bu arada partinin genel merkez üyeliiine de seçilmiiti.

Gökalp 1909-1919 arasinda yazilari ve düiünceleriyle. ittihat ve Terakki yöneticileri üzerindeki etkisiyle bu dönemin düiünce ve siyaset hayatina yön veren en önemli fikir adami oldu.

istanbul'un iigali üzerine tutuklanarak Malta'ya sürgün edildi. Döndükten sonra bir süre Diyarbakir'da kaldi, sonra oradan milletvekili seçildi (1923).

Ziya Gökalp Ölümünden Sonra Çikan Bailica Eserleri

Çinaralti, Firka Nediri, Ziya Gökalp Diyor ki, Ziya Gökalp Neiredilmemii Yedi Eseri ve Aile Mektuplari, Ziya Gökalp ilk Yazi Hayati, Ziya Gökalp Külliyati (t. kitap iiirler ve Halk Masallari, Z. kitap Limni ve Malta Mektuplari, 3. kitap Terbiyenin Sosyal ve Kültürel Temelleri).

---

Etiketler : [ felsefe ] [ mektuplar ] [ meirutiyet ] [ iiir ] [ iir ] [ stanbul ] [ istanbul ] [ evrim ] [ iiirler ] [ iirler ] [ padiiah ] [ bakir ] [ BAKIR ] [ mektup ] [ kalp ] [ ittihat ve terakki ] [ destan ] [ DESTAN ] [ Hun ] [ gali ] [ eserleri ] [ etlerinin ] [ ittihat ] [ ziya gökalp ] [ masallar ] [ hun ] [ FELSEFE ] [ malta ] [ nedir ] [ mill ] [ siyaset ] [ masal ] [ eyhi ] [ millet ] [ devrim ] [ ilk yazi ] [ ilk yaz ] [ 1900 ] [ 1924 ] [ intihar ] [ milletvekili ] [ güvenlik ] [ ÜLKÜCÜ ] [ MiLL ] [ tutulma ] [ diyarbakir ] [ ittihat ve terakki cemiyeti ] [ irkçilik ] [ ttihat ve Terakki Cemiyeti ] [ okullar ] [ askeri okullar ] [ tibbi ] [ yolsuzluk ] [ veteriner ] [ lk yazi ] [ lk yaz ] [ eserler ] [ mlek ] [ ölçüi ] [ meiruti ] [ malt ] [ KALP ] [ EVRIM ] [ HUN ] [ derne ] [ Destan ] [ çinar ] [ kud ] [ dernek ] [ cemiyet ] [ atina ] [ GALi ] [ inar ] [ rahim ] [ i_ devri ] [ padi ] [ ittihat ve Terakki Cemiyeti ] [ Li DER ] [ özal ] [ GALI ] [ tibb ] [ ittihat ve Terakki ] [ ırkçılık ] [ türkçülük ]