19 Ekim 1987'de dünya piyasalarinda hisse senedi deierleri büyük bir düiüi gösterdi. Dow Jones Endüstriyel Ortalamasi yüzde 22 azalarak 1738,42 kapanii puanina indi. Bu azalma 1914'ten beri bir gün içinde görülen en büyük düiüi oldu ve ünlü Ekim 1929 borsa çöküiünü bile gölgede birakti. Brady Komisyonu (çöküiü araitirmakla yükümlü bir baikanlik komisyonu), SEC ve diier kuruluilar yatirimci psikolojisindeki olumsuz geliimeler, yatirimcilarin ABD federal bütçesine ve dii ticaret açiklarina iliikin kaygilari, New York Menkul Kiymetler Borsasi salonunda çaliian uzmanlarin kurtarici alimlar yapma ...

Avrupa Kömür Çelik Topluluiuinu 18 Mayis 1951ide kuran alti üye (Belçika, Federal Almanya, Fransa, italya, Lüksemburg ve Hollanda) 25 Mart 1957ide kisaca Roma Antlaimasi olarak anilan Avrupa Ekonomik Topluluiuinu kurdu. AET, resmen 1958 yilinin baiinda faaliyete geçti. Daha sonra Avrupa Topluluiu olarak anilan bu birlik, Avrupa Kömür Çelik Topluluiu, EURATOM ve AETiden kuruludur. Avrupa Topluluiuinun merkezi Brükselidir. 1 Temmuz 1987 tarihli Tek Avrupa Senedi ile Roma Antlaimasi önemli ölçüde deiiitirilmiitir. 1991'de imzalanan Maastricht Antlaimasi ile Topluluk'a Avrupa Birliii adi verilmii...

Sürümde binlerce hisse senedi bulunmasina kariin bunlar arasinda en büyük, en iyi taninmii ve en çok alim-satim gören iirketlerin hisse senetleri genelde New York Menkul Kiymetler Borsasi'na (New York Stock Exchange - NYSE) kayitlidir. Borsa'nin geçmiii bir gurup aracinin New York kentinde Wall Street'teki (Wall Sokaii) bir çinar aiacinin altinda toplanip hisse senetlerinin nasil alinip satilacaiina iliikin belirli kurallar saptadiklari 1792 yilina kadar uzanir. 1990'larin sonlarina gelindiiinde NYSE'de 3.600 deiiiik hisse senedi kayitliydi. NYSE'de 1.366 üye ya da araci iirket tarafindan büy...

Her ekonomik sistemde müteiebbisler ve yöneticiler mal ve hizmet üretmek ve daiitmak amaciyla doial kaynaklari, emeii ve teknolojiyi bir araya getirirler. Buna kariin, anilan ögelerin düzenlenme ve kullanilma yöntemleri ayni zamanda bir ulusun politik ideallerini ve kültürünü de yansitir. Çok kez Birleiik Devletler'de "kapitalist" bir ekonomi bulunduiu söylenir. Bir Alman ekonomist ve toplumsal kuramci olan Karl Marx tarafindan XIX. Yüzyil'da ortaya atilan bu tanimlamaya göre, bu sistemde önemli ekonomik kararlarin çoiunluiu, büyük miktarda paraya ya da sermayeye sahip olan küçük bir gurup ta...

Modern Amerikan ekonomisinin kökleri Avrupali yerleiimcilerin ekonomik kazanim elde etmeye çabaladiklari XVI., XVII. ve XVIII. Yüzyillara uzanir. Yeni Dünya bundan sonra sinirli ölçüde baiarili bir koloni ekonomisinden küçük ve baiimsiz bir çiftlik ekonomisine ve giderek de çok karmaiik bir endüstri ekonomisine dönüitü. Birleiik Devletler bu evrim sirasinda büyümesine ayak uyduracak daha da karmaiik kurumlar geliitirdi. Hükümetin ekonomideki rolü ise her dönemde görülmekle birlikte genelde artti. Kuzey Amerika'nin ilk yerleiimcileri Amerika Yerlileriydi. Bu halkin günümüzde Bering Boiazi'nin ...

Birleiik Devletler hukukun üstünlüiü ilkesine baili bir açik ticaret sistemine inanmaktadir. Amerikan baikanlari ikinci Dünya Savaii'ndan beri dünya ticaretine katilmanin Amerikali üreticilerin büyük yabanci piyasalara girme ve tüketicilere de seçebilecekleri daha çeiitli ürünler sailama firsati yaratacaiini ileri sürdüler. Amerikali liderler daha yakin yillarda yabanci üreticilerden gelen rekabetin çeiitli mallarin fiyatini da düiüreceiini ve enflasyon baskisini önleyeceiini belirttiler. Amerikalilar serbest ticaretin diier ülkelere de yaradiiini iddia etmekte ve ekonomistler de ticaret saye...

Amerika Birleiik Devletleri'nde "New York Menkul Kiymetler Borsasi'ndan (NYSE) sonra ikinci büyük menkul kiymetler borsasidir. Faaliyetine Amerikan iç Savaii'ndan önce bailamiitir. 1921 yilina kadar faaliyetlerini gayriresmi olarak sürdürmüi ve bu nedenle de "New York Curb Exchange" diye adlandirilmiitir. AMEX'in 1953 yilina kadar süren tarihi oldukça renkliydi. Wall Street'te "broker" lar rengarenk giysileri ile sokakta dolaiirlardi ve halk onlari bu giysilerinden tanirdi. Bir "broker" in ofisine telefonla bir siparii geldiiinde, ofistekiler bunu penceresinden aiaiidaki "broker" a el ile vey...

Avrupa'nin parasal açidan bütünleimesini ifade eden Avrupa Para Birliii fikri, tek bir Avrupa Para Birimi'nin yaratilmasini, tüm AET ülkeleri için tek bir Merkez Bankasi'nin oluiturulmasini öngörmektedir. Bu konuda ilk giriiim Barre Plani olmuitur. 1969'da AET Konseyi tarafindan kabul edilen I. Barre Plani'ni Werner Plani izlemiitir. Bu plan, 1971-81 yillari içinde ekonomik ve parasal birliiin aiamali olarak oluiturulmasini öngörmekte idi. Bazi yazarlarca "büyük düi" olarak nitelenen Avrupa Para Birliii kurulmasi düiüncesi, günümüzde önemli adimlarin atilmii olmasina kariin, topluluk ülkeleri...

Paranin genel bir deiiiim araci olarak kullanilmaya bailanmasindan önce, tüccar senetleri ve mal kariiliii kredi ieklinde ilkel banka iilemleri yapilmaya bailanmiitir. Bankalar, günümüzdeki yapilarina ticaret ve sanayinin geliitiii son çailarda ulaimiilardir. ilk ticari itibar belgelerinin Mezopotamyaida kullanildiii bilinmektedir. Özellikle i.Ö. 5. ve 6. yüzyillarda arazi ipoteii ve kefalet kariiliii kredi iilemleri yapilmiitir. Ayrica, halkin tapinaklara ve ilahlara armaian ettikleri ayni maddeler, kredi sisteminin kaynaiini oluiturmuitur. Bu kaynaiin din görevlilerince gelir sailamak amaci...

Borsa sözcüiü, Bruges Kenti'ndeki "Hôtel des Bourses" denilen ve armasinda üç tane para kesesi bulunan bir hanin adindan gelmektedir. Burada toplanan yerli ve yabanci ii adamlari, satilik mallarin örnekleri üzerinden aliiverii yaparlarmii. Mal örneii üzerinden senetle alim satima Ortaçai fuarlarinda da rastlanirdi. Ancak Hôtel des Boursesiün ünü kisa sürede yayilmiitir. 1531ide Anverside ilk borsa binasi açilmiitir. Anvers Borsasiini kisa ara ile Lyon Borsasi ve Toulouse Borsasi izlemiitir. Londraida The Royal Exchange 1571ide hizmete girmiitir. Anvers Borsasiinin 1576ida tahrip edilmesi üzer...

Dolar sözcüiü, 16. yüzyildan sonra Alman para birimi olarak kullanilan "Thaler" in deiiimii bir ieklidir. Amerika'nin keifinden sonra ispanya Krallari tarafindan yaratilan gümüi parayi ifade eden "Dolera" dan gelmektedir. Dolar, 22 Haziran 1776'dan beri Amerika Birleiik Devletleri'nin para birimidir. ABD baiimsizliiina kavuiunca dolar, gümüi para olarak basilmaya bailandi ve 1786'da aiirliii 24,3 gram olarak belirlendi. 1792'de bimetallizm (çift metalli sistem) uygulanarak tanimin kapsamina altin da alindi; 1 dolar, 24,06 gram saf gümüi ve 603,8 miligram saf altina eiit sayildi. ABD Dolari 1...

ABD'nin mali merkezi Wall Street'te hisse senetlerinin endeksine bu ad verilir. Burada dünyanin en ünlü iirketlerinin hisse senetleri alinip satildiiindan, indeksin genel gidiii ayni zamanda dünya ekonomisinin geliiimini gösteren bir ölçüt niteliiindedir....

Dünya iiçi sinifi hareketinin, uluslararasi dayaniima ve örgütlenmeyi sailayabilmek için, 19. yy'in ikinci yarisinda bailayan çaliimalari sonucu oluiturulan konferans ve sekreteryalara verilen addir. Birinci Enternasyonal 1864 Eylülü'nde ingiliz, Fransiz, italyan ve Alman iiçi örgütlerinin yöneticileri tarafindan Londra'da kurulmuitur. Birliiin tüzüiü ve manifestosu Alman delegeleri arasinda bulunan Karl Marx, Friedrich Engels tarafindan kaleme alinmiitir. Bu manifestoda ortaya konulan temel düiünceler iunlardi: Proleteryanin bir sinif partisi olarak örgütlenmesi, sosyal içerikli yasalar iç...

Venedik Dükaliii tarafindan çikarilan altindir. 993 ayar ve 1 dirhem 1/4 kirat aiirliiindadir. Osmanli imparatorluiu'nda, 1468'de ilk altin para olan Yaldizli Altin'in tedavüle çikmasina kadar en çok aranan yabanci altin para olmuitur. Taklitleri çiktiii için hükümet üzerlerine "sai" damgasi vurmak zorunda kalmiitir. Bazen "Düka Altini" adiyla da anilmiitir....

Fransa, Belçika, isviçre, Madagaskar, Saint-Pierre-Miquelon, Reunion, Kara Afrikasi, Polinezya ve Yeni Kaledonya ülkelerinin kullandiklari para birimidir. Fransiz Frangi ilk kez, Kral 2. Jean'i ingilizlerin elinden kurtarmak amaciyla 1360 yilinda basilmiitir. Bu Franklar 3,877 gr. saf altindandi ve üzerinde zirhli bir iövalye kabartmasi bulunmaktaydi. Kralin kurtulmaliii olarak basilan bu altin sikkelerin üzerine kürazad anlamina gelmek üzere, Franc yazilmiitir. ilk gümüi Fransiz Frangi 1575'de bastirilmii ve Fr. Franki'nin deieri ilk kez 7. iarl zamaninda düiürülmüitü. 3. Louis, Frank'i teda...

Uluslararasi Para Fonu (International Monetary Fund) (IMF), 1944 yilinda uluslararasi para sisteminin esaslarini belirleyen Bretton Woods Anlaimasi gereiince kurulmui ve 1 Mart 1947iden itibaren fiilen çaliimaya bailamiitir. Merkezi Washingtonidadir. Guvernörler Meclisi, icra Kurulu ve Genel Müdür olmak üzere üç yönetim organi vardir. Üye ülkelerin maliye bakanlarindan oluian Guvernörler Meclisi, yilda bir defa toplanir. icra Kurulu ise 6isi atanmii ve 14iü seçilmii olmak üzere 20 direktörden meydana gelir. Fondaki en yüksek paya sahip 6 ülke, kendilerini temsil edecek direktörleri doirudan a...

Japon iiletmelerinin pazarlamadaki baiarisi, biranda gerçekleien bir olgu deiildir. Geçmiite atilan rasyonel adimlarin sonucudur. Düiük fiyat, malda, ambalajda ve hizmette yüksek kalite, yeni mal geliitirmede baiari, iyi seçilmii pazarlama hedefi ve güçlü pazarlama bilgisi Japonlara uluslar arasi prestij kazandirmii ve Japon mallari dünyada en çok aranan mallar olmuitur. Japonya'da pazarlama konusu incelenirken, her ieyden önce Japon pazarlamasinin iu genel özellikleri göz önünde tutulmalidir: 1) Japon pazarlamasi uluslar arasi boyutludur; böyle olmasi bir zorunluluktur. Nedeni, Japonya'nin h...

1975 yilinda AET ile 46 Afrika, Karaib ve Pasifik ülkesi arasinda imzalanan ticaret anlaimasi. Daha önce imzalanan Arusha Antlaimasi'nin yerini alan Lome Antlaimasi ile AET ülkeleri, Afrika'nin sömürge ülkeleri ile imzaladiklari ticaret antlaimalarini iptal etmiilerdir. Antlaima, tüm sanayi ür.nleriyle tarim ürünlerinin bir kisminin AET'ye gümrüksüz ihracini öngörmektedir. Ayni anlaima uzantisindaki Avrupa Geliime Fonu araciliiiyla AET'nin söz konusu ülkeler grubuna teknik ve mali yardimda bulunmasi kabul edilmiitir....

Büyük Bunalim adi verilen ve 1929 yilindan itibaren bütün dünyayi etkisi altina alan ekonomik krizin sürdüiü 1932 yilinda, ABD'de yapilan baikanlik seçimini F. D. Roosevelt kazandi. Cumhuriyetçi Parti'nin baikani Hoover'den görevi devralan yeni baikan Roosevelt'in ABD ekonomisini bunalimdan çikarmak için uygulamaya koyduiu ekonomik, sosyal ve siyasal nitelikli önlem lerin tümüne "New Deal" (Yeni Görüi) adi verilmekte dir. Baikan Roosevelt ülkesini içinde bulunduiu ekonomik krizden çikarmak için, liberal kapitalizm yerine, müdaheleci, düzenleyici ve yol gösterici bir ulusal iktisat politikasi ...

New York Menkul Kiymetler Borsasiinin tarihçesi, 1792 yilina kadar iner. Bu tarihte, tüccar ve komisyoncularin oluiturduklari 24 kiiilik bir grup, Wall Streetite bir aiacin altinda toplanarak senet alim satimlarina bailadi. Yaiiili havalarda, iiler bir kahvehanede yürütülüyordu. Her isteyenin gruba serbestçe katilmasiyla, açik havada borsa iilemleri yapanlarin sayisi giderek artti. Menkul deierler piyasasinin organizasyonuna doiru ilk adim, 1817 yilinda Wall Streetite bir salonun kiralanmasiyla atildi. Grup, New York Stock and Exchange Board adini aldi. Üye sayisi sinirlandi ve yeni üyelikler...

ABD diiiileri bakani General Marshall, 25 Haziran 1947'de, Harvard Üniversitesi'nde yaptiii konuimada, ülkesinin Avrupa devletlerine ikinci Dünya Savaii sonunda yaptiii yardimi artirmayi ve uzatmayi önermiiti. Ön koiul olarak, yardimdan faydalanacak ülkelerin bu yardimi ortak bir yardim ve kalkinma kurumu çerçevesinde kullanmalarini önermekteydi. Bu önerileri tartiimak ve ekonomik istekleri saptamak amaciyla Avrupa Ekonomik iibirliii Konferansi 12 Temmuz 1947'de Paris'te toplandi. 16 Nisan 1948'de de Avrupa Ekonomik iibirliii Örgütü Anlaimasi (OECC) imzalandi. Bu konvansiyona 16 ülke katilmii...

OPEC, Organization of Petroleum Exporting Countries, net petrol ihraç eden ve bilinen dünya petrol rezervlerinin üçte ikisini ellerinde bulunduran 12 ülkenin oluiturduiu konfederasyondur. 9-14 Eylül 1960 tarihinde Baidatita toplanan bir konferans sonucunda resmen kurulmuitur. Kurucu üyeleri; Suudi Arabistan, iran, Kuveyt, Irak ve Venezuellaidir. Kurului'a, sonradan Katar (1961), Libya (1962), Endonezya (1962), Birleiik Arap Emirlikleri (1967), Cezayir (1969), Nijerya (1971) ve Gabon (1975) katilmiilardir. Kurucu üyelerin, yeni üyelerin kuruluia kabul edilmesinde sahip olduklari veto hakkinda...

Parisiin ilk borsasi, bir sokakta kurulmui bir curb marketiti. Quincampoix Sokaiiinda toplanan kalabalik bir grup, 1720ide Banque Royale ve ona baili iirketlerin senetlerini alip satmaya bailadi. Banque Royale ile söz konusu iirketler, John Lawiun yönetimindeydi. John Law Sistemi'nin büyük bir mali skandalin patlamasiyla çökmesinden sonra, normal borsa faaliyeti 1724ite bailadi. Günümüzdeki borsa binasinin temeli 1808ide atilmii ve 1826ida bina hizmete açilmiitir....

Alim-satim zamanlamasi, hangi hisse senedinin alinip satildiiindan daha önemlidir (When to buy and sell is more important than what to buy and sell). Önemli olan hisse senedine ödediiiniz para deiil, satin aldiiiniz andir (It is not the price you pay for a stock, but the time you buy it that counts). Hisse senedi alirken doiru karar vermek, satiita kariilaiilan sorunlarin yarisini çözer (Buying right solves half of your selling problems). Her zaman piyasa içinde bulunmaya gerek yoktur. Elinizde hisse senedi tutmadiiiniz anlar da olabilir (There is no need to be always in the market). S...

Wall Street, New Yorkiun dar caddelerinden biridir. Broadway ile East River arasindadir. Dünyanin bir numarali finans merkezidir. Wall Streetiin simgelediii finans merkezindeki kurumlardan birçoiunun binalari, çok uzun olmayan bu caddede veya yakin noklardadir. Bunlar arasinda New York Menkul Kiymetler Borsasi, bankalar, Amerikan Menkul Kiymetler Borsasi, ticaret borsalari, stock broker firmalari ve bazi büyük iirketlerin iiyerleri sayilabilir. Avrupaidan gelen Hollandali göçmenlerin kurduiu New York Cityinin eski adi, New Amsterdamidi. Hollanda Bati Hindistan Kumpanyasi adina Kuzey Amerika i...

Avrupa Serbest Ticaret Topluluiu'nu kuran yedi ülkeye (Avusturya, Danimarka, ingiltere, isveç, isviçre, Norveç ve Portekiz) verilen ad. ingilizce adi European Free Trade Association'dan dolayi kisaca ETFA denen topluluiun oluiturulmasina iliikin antlaima 4 Ocak 1960'ta imzalandi. 1961'te, Yediler ile Finlandiya arasinda iibirliii kurulduü Mart 1970'te izlanda da topluluia katildi. ingiltere ve Danimarka 1973'te, Avrupa Ekonomik Topluluiu'na girmek üzere EFTA'dan ayrildilar. ETFA ile AT, Nisan 1992'de aralarinda serbest dolaiimi ve iibirliiini öngören Avrupa Ekonomik Alani oluiturmaya yönelik...

1965'te Brüksel Antlaimasi ile kurulup 1967'de iilerlik kazanan Avrupa Birliii (EC), Avrupa'da var olan üç örgütü bir araya getirdi: Avrupa Kömür ve Çelik Topluluiu (ECSC), Avrupa Ekonomik Topluluiu (AET) ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluiu (Euratom). ECSC, kömür ve çelik sailanmasi konusunda ortak bir yol izlemek amaciyla 1952'de kurulmuitu. AET 1958'de üye devletlere ortak bir pazar oluiturmak ve mal, personel ve hizmetlerin serbestçe taiinmasi amaciyla kuruldu. Euratom da 1958'de kuruldu, amaci atom enerjisinin bariiçi amaçla kullanimini sailamaktir. Bailangiçta her örgütün de alti üyesi var...

Uluslarüstü bir yapiya sahip olan Avrupa Birliii çeiitli organlarla kurucu antlaimalardan kaynaklanan yetkilerini ve görevlerini yürütmektedir. Bunlari, temel organlar ve daniima organlari ieklinde ikiye ayirmak mümkündür. A.Temel Organlar Avrupa Konseyi Avrupa Konseyi topluluiun en üst düzey karar verme organidir. Dii iileri Bakanlarindan oluimakla birlikte ele alinacak konuya baili olarak ilgili bakanlarla da oluiturulabilmektedir. Konsey, Komisyon tarafindan hazirlanan tasarilari tartiimakta ve karara bailamaktadir. Bakanlar Konseyinden farkli olarak, ayrica, yilda en az iki defa olmak ...