William D. (W.D.) Gann (1878-1955), yüzyilimizin ilk yarisinda efsanevi bir hisse senedi iilemcisiydi. Elli yillik ii yaiaminda, iilemlerinde baiariyla kullandiii matematiksel ve geometrik ilkelerin kusursuz ve benzersiz bir bileiimini geliitirdi. ii yaiaminin ikinci yarisinda, kendi yöntemini yazmaya ve öiretmeye bailadi.

Ganniin yaklaiimi fazlasiyla karmaiiktir ve kavranabilmesi de çok kolay deiildir. Ganniin çaliimalarinin büyük bölümü geleneksel grafik kavramlarina dayanir. O, gelecekteki direnç ve destek bölgeleri olarak tarihsel zirvelere ve tabanlara büyük önem veriyordu. Kirilan bir direncin destek ve kirilan bir desteiin de direnç haline dönüitüiünü özellikle vurguluyordu. %50 geri-çekilmeye çok fazla inananlardandi. Orijinal düiüncelerinden bazilari; kardinal kareler, fiyat ve zamanin karelerinin alinmasi ve geometrik açilar, idi.

Kardinal kare, bütün zamanlar içinde iilem görülen en düiük fiyattan ileriye doiru sayim yapilarak gelecekteki destek ya da direnç seviyelerine ulaiabilme yöntemiydi. Bailangiç fiyati karenin merkezine yerleitirilir ve her bir yükselen fiyat saat yönünde olacak iekilde kareye yerleitirilir. Karenin "kardinal-haçi" bölümüne düien sayilar (merkezde birleien düiey ve yatay çizgiler), gelecekte muhtemelen destek ya da direnç seviyeleri olacaklardir.

Çember, üçgen ve kare Gannii çok etkileyen geometrik biçimlerdi. Bir çember yüzeyini oluituran 360 derece onun çaliimalarinda belirgin olarak yer aldi. Gann, piyasanin gelecekteki dönüi noktalarinin zaman hedeflerine ulaiabilmek için 360 dereceye uyumu kullandi.

Piyasanin gelecekteki dönüiü için Ganniin takvim günü sayimina ulaiabilmenin bir yolu, önemli zirvelerden ve tabanlardan ileriye doiru 30,90,120,180 ve 360 sayilariyla sayim yapmaktir. Bu ileriye doiru olan takvim günleri, piyasanin gelecekteki dönüilerini önceden belirleyebilir. Belirgin bir tabandan ya da zirveden bir yil sonraki gün, fiyat hedefi olarak önemli potansiyel taiiyan bir gündür. Gann, 7 sayisiyla uyuian zaman hedeflerine özel bir önem veriyordu.

Gann, kuraminin temellerinin önemli bir bölümünü oluituran zaman ve fiyat biçimlerinin birleitirilmesinde, bu her ikisi arasinda belirli bir oransal iliiki görüyordu. Zirveleri ya da tabanlari bulabilmek için kullandiii yöntemlerden biri, fiyat ve zamanin karelerinin alinmasina dayaniyordu -bu da, bir birim fiyatin bir birim zamana ne zaman eiitleneceiidir-.

Örneiin Gann, bir piyasada belirgin bir zirveyi alir, bu zirvedeki fiyati bir takvim birimine (gün, hafta, ay ya da yil) dönüitürür ve bu zaman dönemini ileriye doiru ölçerdi. Bu zaman dönemine ulaiildiii zaman, fiyat ve zaman karesel olarak eiitlenmii olur ve piyasanin dönmesi gerekirdi. Bir örnek olarak, piyasa eier 100 birim seviyesinde belirgin bir zirveye ulaimiisa Gann, ileriye doiru 100 gün, hafta, ay ya da yil sayardi. Gelecekteki bu günler, muhtemel dönüi noktalari olarak belirlenirdi. Ganniin, fiyat ve zaman arasindaki oransal iliikisi, bu tartiimada bizim de asil ilgi alanimiz olan, onun geometrik açilar kuraminin temelidir.

GEOMETRiK AÇILAR ve YÜZDELER

Amacimiz, Ganniin daha basit ve önde gelen ve bazi Gann kullanicilarina göre de onun en deierli tekniklerinden birini, geometrik açilari tartiimaktir. Açi çizgileriyle bailanti içinde, göreceli olarak basit olan bir baika kavrami, yüzde geri-çekilmeleri de tartiimamiz içine sokacaiiz.

Tartiimamiza Gann yüzdeleriyle bailayalim. Gann fiyat hareketini sekize böler: 1/8, 2/8, 3/8, 4/8, 5/8, 6/8, 7/8, 8/8. Gann ayni zamanda fiyat hareketini de üçe böler: 1/3 ve 2/3. Aiaiidaki tablo, yukaridaki kesitlerin yüzde eideierlerini veriyor. 1/3 ve 2/3 yüzde parametrelerinin, sekize bölünmeler listesi içinde kendilerine ait yerlere sokulmui olduklarina dikkat edelim.

1/8 = %12.5
2/8 = %25
1/3 = %33
3/8 = %37.5
4/8 = %50
5/8 = %62.5
2/3 = %67
6/8 = %75
7/8 = %87.5
8/8 = %100

Hemen farkedeceksiniz ki, ortadaki bei sayi -%33, %37.5, %50 ve %67- bize yabanci olmayan sayilardir. Gannie göre %50 geri-çekilme en önemli olan yüzdeydi. Bu bei yüzde geri-çekilme ayni zamanda yüzde geri-çekilmeler içinde en ünlü olanlaridir. %50ilik geri-çekilmeyi biraz geniiletirsek, Fibonacci geri-çekilmelerinin de eideieri olan, önem sirasina göre %37.5 ve %62.5ilik geri-çekilmeler siradaki iki yeni yüzdedir. Dolayisiyla biz iimdi, Gann ve Elliott Dalga Kuramiini birleitirerek yolumuza devam ediyor oluyoruz. Bunlardan sonraki iki yüzde, Dow Kuramiinin minimum ve maksimum geri-çekilme deierleri olan %33 ve %67 yüzdeleridir.

Gann, diier yüzdelerin de piyasanin içinde olduklarina ancak daha az önemli olduklarina inaniyordu. Gann yelpazesi, piyasanin muhtemel dönüi noktalari olarak %75 ve %87.5iluk geri-çekilmeleri de belirler. %12.5 ve %25 gibi daha küçük geri-çekilmeler de piyasada bir rol oynayabilir. Ancak bu son dört sayi, bütün piyasa teknikçilerinin genel olarak kullandiklari %33 ve %67ilik geri-çekilmelerin sinirlari diiindadir.

Ganniin geometrik açilari, bazi belirli açilarda, belirgin zirve ya da tabanlardan çizilen trend çizgileridir. Bu açilar, fiyat ve zaman arasindaki iliiki ile belirlenir. Ganniin en önemli açisi 45 derecelik açidir. Bir yukari-trendide geometrik açi çizgileri, bir piyasa tabanindan saia ve yukariya doiru çizilir. Bir aiaii-trendde bu çizgi, piyasanin bir zirvesinden sai aiaiiya doiru çizilir. Geometrik açi çizgisi, fiyat ve zaman birimleri arasindaki birebir iliikiye dayanir. Diier bir deyiile fiyatlar, her bir zaman birimi için (günlük çubuk grafik üzerinde genellikle bir hafta) bir fiyat birimi oraninda yükselirler ya da düierler.

45 DERECE ÇiZGiSiNiN ÖNEMi

45 derece çizgisi, Ganniin ana yukari ve aiaii trend-çizgilerini temsil eder. Fiyatlar yükselen çizginin üzerinde kaldiii sürece, bir boia piyasasi yürürlülüiünü sürdürüyor demektir. Fiyatlar alçalan çizginin altinda kaldiii sürece de, bir ayi piyasasi yürürlülüiünü sürdürüyor demektir. 45 derece çizgisinin kirilmasi genellikle, ana bir trendin tersine dönüiünün sinyali olur.

45 derece çizgisinin, fiyat ve zamanin kusursuz bir dengesini temsil ettiii görülebilir. Bir yukari-trendide eier fiyatlar 45 derece çizgisine kadar düierlerse bu durum, fiyatin ve zamanin kusursuz bir dengeye gelmii olmalari anlamina gelir. Bu nedenle trend çizgisinin kirilmasi, bu iliikideki ve trenddeki muhtemel bir deiiiikliie iiaret eder. 45 derece açilari kullanilarak, esas trend çizgisine paralel olacak iekilde, belirgin zirve ve tabanlardan kanal çizgileri de çizilebilir.

2inin çarpanlari olacak iekilde fiyat ve zaman birimleri birleitirilerek daha dik ya da daha düz olan geometrik trend çizgileri çizilebilir. 1x1 çizgisi 45 derece çizgisidir. 1x2 çizgisi, her bir zaman birimi için iki fiyat birimi artiii gösteren, 45 derece çizgisi üzerindeki bir sonraki daha dik olan çizgi olacaktir. Bu durum, zamana göre fiyatlarin iki kat arttiiini gösterir. Bir sonraki daha dik çizgi, bir birim zamanda fiyatlarin dört kat arttiiini gösteren 1x4 çizgisi olacaktir. Daha dik sayilar genel olarak kullanilmasa da, giderek dikleien bu çizgiler 1x8ie kadar sürdürülebilir. (Bkz. iekil 13.1)

45 derecelik yukari-trend çizgisinin altindaki ilk düz çizgi, iki birim zamanda fiyatin bir birim ilerlediiini gösteren 2x1 çizgisidir. Daha da düz bir çizgi, fiyatin bir birim deiiimesi için dört birim zamani gösteren 4x1 çizgisi olacaktir. Aiaiidaki tablo, derece eideierleriyle birlikte, azalan bir siralamada çeiitli açi çizgilerini gösteriyor. ilk rakam zamani ve ikinci rakam da fiyati temsil ediyor. Bu, zaman x fiyat ieklinde de okunabilir.

1 x 8 = 82 1/2 derece
1 x 4 = 75 derece
1 x 3 = 71 1/4 derece
1 x 2 = 63 3/4 derece
1 x 1 = 45 derece
2 x 1 = 26 1/4 derece
3 x 1 = 18 3/4 derece
4 x 1 = 15 derece
8 x 1 = 7 1/2 derece

1x3 ve 3x1 çizgilerinin tabloda yer aldiiina dikkat edelim. Gann, fiyat hareketini üçe bölen bu çizgilerin haftalik ve aylik grafiklerde daha yararli olduklarini açikça hissetmiiti. Ganniin geometrik çizgileri, hiz çizgileri ve Fibonacci yelpaze çizgilerine çok benzer biçimde kullanilir.

Bir yukari-trendide bu çizgiler destek, bir aiaii-trendide ise direnç çizgileridir. Bir yukari-trend sirasinda bu çizgilerden birinin kirilmasi, bir aiaiidaki çizgiye kadar fiyatlarin düiebileceiine iiaret eder. Bunun tersi olarak, fiyatlarin yukaridaki bir çizgiyi kirmalari durumunda bir sonraki yüksek çizgiye kadar yükselmeleri beklenir. (Bkz. iekil 13.2).



iekil 13.1 Ganniin, zaman X fiyat geometrik açilari görülüyor. 45 derece çizgisi, zamanin ve fiyatin kusursuz bir uyum içinde olduiu en önemli trend çizgisidir. Böyle bir durum çoiunlukla bir trend dönüiünü belirler. Bu trend çizgileri destek ve direnç seviyelerine iiaret eder. Çizgilerden biri kirildiii zaman fiyatlar bir sonraki çizgiye kadar ilerlerler.



iekil 13.2 iMKB Endeksiinin grafiiine uygulanmii olan Gann trend çizgileri görülüyor. Grafiii sol tarafindan çizilmii olan yukari-trend çizgilerinden 45 derecelik çizginin Mayis ayinda kirilmasindan sonra fiyatlarin bir alt çizgiye kadar gerilemii ve o çizgide destek görmüi olduklarina dikkat edelim. Yine fiyatlarin Temmuz ayindaki zirveden çizilen aiaii-trend çizgilerine doiru yükselmelerinde bu çizgilerde nasil duraksadiiina ve en yukaridaki çizginin de kirilmasindan sonra yukari-trendiin nasil hizlanmii olduiuna dikkat edelim.

GEOMETRiK AÇI ÇiZGiLERiNiN ve YÜZDE GERi-ÇEKiLMELERiN BiRLEiTiRiLMESi

Bu iki teknik birlikte kullanildiklari zaman daha etkilidirler. Önemli bir piyasa hareketi ortaya çiktiktan sonra, tüm fiyat dizisi sekize bölünebilir. Bu iilem, yerinde yüzde noktalarina sekiz yatay çizgi çizilerek yapilabilir. Bir yukari-trendide bu çizgiler trendin dip noktalarinda destek sailarlar. Bir aiaii-trendide bu çizgiler muhtemel dirençleri temsil eder.

Gann kullanicilari bu çizgileri grafik üzerine yerleitirmekle, önemli yüzde geri çekilmelerin gelecekte tam olarak nerede olduklarini bilebilirler. Gann sekiz deiiiik sayi kullanmii olsa da en önemlileri merkezin yanina, 3/8, 4/8 ve 5/8 noktalarina yerleimii olanlardir. Bu sayilar, %50 geri-çekilmeyi ve iki Fibonacci sayisini da kapsarlar. Geriye kalan parametrelerin önemi daha azdir ancak iilemci, bunlarin nerede olduklarini da en azindan bilmelidir.

---

Etiketler : [ matematik ] [ açilar ] [ selen ] [ fiyat ] [ grafikler ] [ grafik ] [ Grafik ] [ Yükselen ] [ geometri ] [ ilkeler ] [ vurgu ] [ takvim ] [ arpa ] [ defi ] [ çember ] [ ember ] [ tren ] [ kuram ] [ birim fiyat ] [ imkb ] [ yaklaiim ] [ üçgen ] [ mum ] [ paralel ] [ dalga ] [ kare ] [ PARALEL ] [ ölümünü ] [ animiz ] [ grafikle ] [ temmuz ] [ hisse senedi ] [ sayilar ] [ O Ç ] [ fibonacci ] [ ki ili ] [ yükselen ] [ esitleri ] [ trend ] [ düiey ] [ çarpanlar ] [ arpanlar ] [ iiLEMCi ] [ LEMC ] [ MUM ] [ NEV ] [ GEOMETRi ] [ GEOMETR ] [ iilemci ] [ kirilma ] [ MATEMATiK ] [ fii ] [ birebir ] [ direnç ] [ efsane ] [ endeks ] [ ARPA ] [ matema ] [ Geometri ] [ yüzdeler ] [ elliot ] [ ebir ] [ kurami ] [ GANN ] [ ÜÇGEN ] [ kanal ] [ Matematik ] [ sinirlar ] [ hedefler ] [ 358 ] [ gann ] [ me e ] [ 7 yy ] [ ölen ] [ ÇEKi ] [ cedid ] [ güler ] [ reçel ] [ etrü ] [ tablo ] [ al ç ] [ ülümü ] [ anymyz ] [ EFSANE ] [ çarpan ] [ arpan ] [ iMKB ] [ MKB ] [ CCI ] [ sayar ] [ william ] [ bilei ] [ ÜÇgen ] [ MATEMAT ] [ kareler ] [ Arpa ] [ ÇEMBER ] [ EMBER ] [ dow kurami ] [ dow kuram ] [ mkb ] [ nikler ] [ rakam ] [ mate ] [ rt k ] [ afii ] [ geometrik ] [ i mer ] [ SENED ] [ rak be ] [ yui ] [ cci ] [ GRAFiK ] [ geometr ] [ kavramlar ] [ GEOMETRI ] [ destek ve direnç ] [ destek ve diren ] [ sürdürülebilir ]