Kadin ve erkeiin birlikte gösteri yaptiklari dans eserlerinde (buz pateni de dahil) genellikle erkekler iri ve atletik yapili, kadinlar zayif ve hafiftirler. Kadinlarin parmaklarinin ucunda dans etmeleri daha uzun boylu görünmek, aradaki fizik farkini kapatmak kaygisindan ileri gelmez. Amaç sadece estetik görünümdür. Erkekler de isteseler bu iekilde dans edebilirler. Ayak yapilari, aiirliklari bir mani teikil etmez. Kafkas halk danslarinda erkekler parmak uçlari üzerinde rahatlikla dans ederler.

1581 yilinin sonbaharinda, IV. Henri zamaninda, Fransiz kraliçesi Loise'in kiz kardeii, Joyeuse dükü ile evlenecekti. Kralin annesi bu düiünün uzun yillar unutulmayacak bir festival haline getirilmesini istedi. Zamanin ünlü müzisyeni ve dans ustasi Baltazarini di Belgioioso'ya organizasyon görevini verdi. O da ana kraliçeyi hayal kirikliiina uiratmadi.

Louvre sarayinda sahnelenen ve alti saat süren 'Ballet comique de la Reine' isimli, pantomim, iiir, dans kariiimi eser dans tarihçileri tarafindan balenin doium tarihi olarak kabul edilir.

Eserin ünü ana kraliçenin de teiviki ile tüm Avrupa'ya yayildi. Benzer eserler üretildi. Ne var ki 1600'lü yillarin sonlarina kadar bale dansi ile gösteri dansi ayni temeller üzerine oturtuldu. Amatörler, sarayda yetiimii dansçilar ve meydan soytarilari, saray sahnelerinde yan yana dans ediyorlardi.

1713'te Fransa'da Paris Operasi ile birlikte ilk dans okulu kuruldu. O güne kadar danslar erkek dansörler üzerine kurulmui ve geliitirilmiiti. Okulla beraber kadin dansçilar da ortaya çikmaya bailadilar. Ancak, uzun, aiir giysileri ve ayakkabilari erkekler gibi serbestçe dans etmelerine imkan vermiyordu.

Sazli, sözlü, iiirli, atlamali, siçramali bir gösteri olan bale, 1700'lü yillarda romantik iarkilarin bulunmadiii, dansin temel unsur olarak kullanildiii bir sanata dönüitü. Aiir kostümler, peruklar, maskeler, yüksek topuklu ayakkabilar yavai yavai terk edildi.

Romantizm, baleyi 1800'lü yillarin baiinda etkisi altina aldi. Hareketlerde giderek artan akiciliia, havagazi ile iiiklandirmanin getirdiii kolayliklarin da eklenmesiyle koreografilerde gerçekdiii, gerçeküstü öyküleri, düileri, hayalleri, hayali yaratiklari, uzak ülkeleri, büyük aiklari sahneye yansitma imkani doidu. Dans daha saf, daha kadinsi bir sanata dönüitü. Sanatçilar zaman zaman bu koreografilere çok uygun gelen parmak ucunda dansi denediler ama bale pabuçlari henüz bu tekniie imkan verecek kadar yumuiak deiillerdi.

1827'de Paris Operasi'nda muhteiem bir genç kadin, Marie Taglioni ortaya çikti ve baledeki dans anlayiiini, yeni stili ile önemli derecede etkiledi. Taglioni'nin parmak üzerindeki dans stili, dansa daha ruhani, tül kadar hafif, sanki bir baika dünyaya aitmii gibi, o güne kadar görülmemii bir hava katti.

Taglioni bütün Avrupa'da yirmi yil boyunca dans elti ve dansin kraliçesi olarak kabul edildi. Nazli görünümü ve olaianüstü dans yeteneiiyle erkek dansçilar kariisinda üstünlük sailayarak 'bai kadin dansçi' kavraminin doimasina neden olan bu ünlü balerin, beyaz tülden giysileri ve ayaklarinin ucunda uçarcasina dans ediiiyle balede yeni bir çiiir açti. Romantik balede kadin dansçi, beyaz kisa eteii ile tüy gibi havalanan bir varlik oldu.

Yine de o günlerde hiçbir balerin Taglioni gibi parmak ucunda dansetmeyi baiaramiyordu. Bale pabuçlari ipek ve satendendi. Uçlari da pamuk ve ipekle destekleniyordu ama bu dansçilara parmak ucunda dans edebilme kolayliiini vermiyordu. Bu iie uygun ilk pabuçlar 1800'lü yillarin sonlarinda italya'da yapildi. Bailangiçta erkekler bu ayakkabilari giymeyi ve parmaklarinin ucunda dans etmeyi kadinsi buldular. Sonucunda da belli bazi hareketleri tek baiina yapamayan balerinlerin yardimcisi rolünü kabullenen erkek dansçilar giderek ikinci plana düitüler.

---

Etiketler : [ pamuk ] [ aiirlik ] [ ROMANTiZM ] [ havagazi ] [ mani ] [ fransa ] [ havagaz ] [ romantizm ] [ iiir ] [ iir ] [ iON ] [ buz pateni ] [ mantik ] [ kaygi ] [ kayg ] [ doium ] [ sonbahar ] [ paris ] [ ipek ] [ geliitirilmiiti ] [ elti ] [ dükü ] [ kadinsi ] [ ital ] [ tarihç ] [ sahnelenen ] [ eserleri ] [ kore ] [ giysi ] [ DOiUM ] [ varlik ] [ atik ] [ buz ] [ AiIRLIK ] [ organizasyon ] [ öykü ] [ PAMUK ] [ italya ] [ aga ] [ giysileri ] [ sanatçi ] [ nba ] [ dahi ] [ ifti ] [ çii ] [ ayakkabi ] [ ayakkab ] [ ÖYKÜ ] [ atiklar ] [ FRANSA ] [ dans ] [ sanatçilar ] [ roman ] [ iark ] [ anüs ] [ yaz t ] [ z p ] [ sanatç ] [ MANTIK ] [ ÇEKi ] [ ION ] [ KiST ] [ kafkas ] [ hayal kirikliii ] [ talya ] [ aval ] [ kafka ] [ e im ] [ eserler ] [ peru ] [ sanatci ] [ sanatc ] [ aliç ] [ balta ] [ ok u ] [ fransiz ] [ parmaklar ] [ pera ] [ festival ] [ giysiler ] [ 1800 ] [ yansitma ] [ BALE ] [ LiON ] [ gazi ] [ arami ] [ mari ] [ KİST ] [ ayaklar ] [ Li DER ] [ LION ] [ TAG ] [ O G ] [ ÇEKİ ] [ maske ]