Genlerin ana mekanizmasi çok basittir. Her anne ve baba iki tam gene sahiptir. Ve bunlardan birini çocuiuna geçirir. Eier anne ve babadan alinan genler ayni ise, yani çocuk her iki taraftan da mavi göz genini aldi ise problem yoktur. Çocuiun gözlerinin rengi mavi olacaktir. Ancak bir taraftan mavi göz, diierinden kahverengi göz genini aldi ise gözlerinin biri mavi diieri kahverengi olamayacaiina göre bu genlerden biri üstün gelecektir.

iite rakibine karii daima üstün gelen bu genlere hakim (dominant) gen adi verilir. insanlarda koyu renk göz geni hakim gendir. Yukarida bahsi geçen çocuiun gözleri kahverengi olacaktir. Mavi göz rengi gibi mücadeleyi kaybeden gene de sakli (recessive) gen denilmektedir.

Anne ve babadaki her iki gen de hakim gen ise sonuç ayni olacaktir. Sakli gen bu mücadelede ancak her iki tarafin geni de sakli gen ise galip çikabilir. Uzun boy ve kisa boy genlerinde hakim olan uzun boydur. Örneiin babada iki uzun boy geni (U/U), annede ise iki kisa boy geni (k/k) varsa, her çocukta mutlaka bir uzun ve bir kisa boy geni(U/k) olacak ve uzun boy hakim gen olduiundan her çocuk uzun boylu olacaktir.

Bu çocuklar (U/k) gen yapili biri ile evlenirlerse, çocuklarin her birinde muhtemelen (U/U, U/k,'k/U, k/k) gen yapisi oluiacak yani üç çocuk uzun boylu olurken bir tanesi kisa boylu kalacaktir. insanlarda kahverengi göz rengi, görme yeteneii ve saçlilik hakim genler iken mavi göz, renk körlüiü ve kellik sakli genlerdir.

Sakli gen çocuiun DNA sarmalinda kalip, onun çocuklarina da geçebilir. Babasi mavi, annesi kahverengi gözlü çocuk kahverengi gözlü olur ama mavi renk göz geni sakli olarak durur. Kendisi ile ayni genetik yapida biri ile evlenirse yukaridaki uzun boy-kisa boy örneiinde olduiu gibi anne ve baba kahverengi gözlü olmalarina raimen çocuklardan biri mavi gözlü olabilir.

Bu durum Mendel kurallarina uygun olup mavi gözlü çocuklari olan kahverengi gözlü anne ve babalarin paniie kapilmalarina ve ortada baika bir neden aramalarina gerek yoktur.

---

Etiketler : [ genetik ] [ kalip ] [ DNA ] [ alacak ] [ dna ] [ mavi ] [ arama ] [ KALIP ] [ aramalar ] [ gali ] [ mendel ] [ ive ] [ GENETiK ] [ etik ] [ saç ] [ genler ] [ kellik ] [ mekan ] [ mavi göz ] [ kahve ] [ p c ] [ mutlak ] [ KANI ] [ varsa ] [ mina ] [ kurallar ] [ gelecek ] [ MENDEL ] [ iaç ] [ GALi ] [ pid ] [ bağ ] [ smer ] [ GALI ] [ ahs ]