Politika » CIA Operasyonlari

Vietnam: 1945-1963



Vietnam, Amerikan ordusunun doirudan bulaimasindan çok önce CIA'nin savai alaniydi. Önceleri Fransa adina rol aldi. Fransa, kendi kamuoyunun hoinutsuzluiuna kariin, 1945-1954 arasinda 9 yil boyunca eski sömürgesini yeniden ele geçirmek için savaiti.

CIA'nin parali askerlerinin Fransizlarla birlikte çarpiimasina, hatta CIA'nin iirketi Air America'nin (dönemin en büyük "özel* havayolu iirketiydi) hava desteiine raimen, Fransizlarin çabalari sonuçsuz kaldi.

1954'te yapilan Cenevre Anlaimasi, 1956 seçimleri nedeniyle Vietnam'i geçici olarak ikiye böldü. Fakat, seçimler ABD'yi ilgilendirmiyordu.

CIA'nin psikolojik savai uzmani Ed Landsdale, Kuzey Vietnam'da ABD'nin ülkeye nükleer bomba atmayi planladiii söylentisini yaydi. Bu ve buna benzer baika taktikler, CIA'nin uçaklari ve gemileriyle güneye taiinan bir milyonu aikin mülteci göçünü yaratti.

Güneyde ise, CIA, o zamana kadar asla ayn bir ülke olarak görülmeyen Güney Vietnam için bir anayasa hazirladi; Ngo Dinh Diern'i iibaiina getirdi ve Fransizlara karii çikan herkesi ezmekle görevlendirdi.

ABD'nin Diem'e desteii, onun Vietnam'da Ho Si Minh'le asla görüime masasina oturmayi kabul etmeyecek siyasetçilerden biri olduiu inancina dayaniyordu. Dokuz yillik nafile bir savaitan sonra Diem bile böylesine temaslari yararli görmeye bailayinca, iktidara getirildiii gibi kolayca kenara atildi. 1963 Kasim'inda, CIA'nin tezgâhladiii bir darbeyle indirildi, sonra da öldürüldü.

Bir ABD istihbarat görevlisi, 1945'te Ho Si Minh'i "Çinhindi'nin en güçlü ve belki de en yetenekli siyasi iahsiyeti" olarak niteliyordu ve "...onu diilayacak herhangi bir çözüm önerisinin baiarisi iansi belirsizdir" diyordu. Ne yazik ki, böylesine saiduyulu görüiler, Soiuk Savai sertleitikçe Washington'da göz ardi edildi.


Etiketler : [ saiduyu ] [ kamu ] [ fransa ] [ ton ] [ soiuk savai ] [ GÖÇ ] [ psikoloji ] [ göç ] [ savai ] [ sava ] [ gemi ] [ GEM ] [ amerika ] [ GEMi ] [ D L ] [ uçak ] [ ÖMÜR ] [ iirketi ] [ irketi ] [ öneri ] [ neri ] [ tez ] [ PSiKOLOJiK ] [ sömürge ] [ KASIM ] [ ask ] [ KUZ ] [ d l ] [ i ne ] [ doku ] [ abd ] [ erhan ] [ siyaset ] [ erik ] [ anlaima ] [ NEV ] [ DOKU ] [ anayasa ] [ ske ] [ ERiK ] [ Erik ] [ darbe ] [ ABD ] [ mile ] [ SOiUK SAVAi ] [ temas ] [ SiYASi ] [ iktidar ] [ SAVA ] [ tema ] [ SAVAi ] [ TEZ ] [ iirket ] [ irket ] [ okuz ] [ fransizlar ] [ deste ] [ m ö ] [ ASKER ] [ FRANSA ] [ fil ] [ MANA ] [ rika ] [ kasim ] [ seçim ] [ yasa ] [ SDA ] [ uçaklar ] [ t g ] [ bulai ] [ erkes ] [ M Ö ] [ vietnam ] [ inanç ] [ ing ] [ ariin ] [ O i ] [ kamuoyu ] [ DARBE ] [ Amerika ] [ psikolojik ] [ UÇAK ] [ hindi ] [ fransiz ] [ nükleer ] [ CIA ] [ masa ] [ yetenek ] [ siyasi ] [ mana ] [ k na ] [ aslar ] [ LiON ] [ güney ] [ oturma ] [ göc ] [ cia ] [ LİON ] [ dar a ] [ Ask ] [ asker ] [ said ] [ O Ğ ] [ sertle ] [ aiki ] [ ERIK ] [ SIYASI ] [ istihbarat ] [ havayolu ] [ ihbar ] [ ahs ]