“Psikoloji” konusunda son eklenen 20 yazı
« Seçtiğiniz konudaki yazıları görmek için sol bölümden konuya ilişkin alt kategori seçimi yapınız.
AKROSTii NEDiRi
Bir bilginin hatirda tutulabilmesi için, ilgili kelimelerin bai harflerinden oluian kelime ya da anlamsiz harfler grubuna akrostii denir.
AKROSTii ÖRNEKLERi
Dünya'nin en uzun nehirleri MANiSA'nin içinde. MANiSA kelimesindeki sessiz harfler, sirasiyla Dünya'nin en uzun nehirlerinin bai harflerinden oluiuyor.
Sirasiyla, Dünya'nin en uzun nehirleri:
Mississippi
A
Nil
i
Sariirmak
A
Türkiye'nin En Uzun Nehirleri KAFES'in içinde. Yâni, KAFES'teki sessiz harfler, sirasiyla, Türkiye'nin en uzun nehirlerinin ilk harflerinden oluiuyor.
Sirasiyla, Türkiye'nin en uzun nehirleri:
Ki...
ingilizce Kelimeleri Hatirlama
ingilizce'de ve bütün yabanci dillerde problem olan "kelime unutma"yi hafiza tekniklerini kullanarak en aza indirebiliriz. Bu konuda aiaiidaki örnekler verilebilir:
Bundle (bandil): Bohça, paket. "Bandil"i "bandir" olarak aldim. Kocaman bir bohçanin baldan olduiunu hayâl ediyor ve elimdeki ekmeii bohçaya bandiriyorum.
Collar (kolir): Yakalamak. "Kollar"in bir adami yakaladiiini düiünüyorum.
Callous (kelis): Duygusuz. Duygusuz bir adamin kalas taiidiiini düiünüyorum. Çünkü "kalas" kelimesi genelde duygusuz, kaba insanlar için kullanilir.
Drag (direg): Sürüklemek. Bir direk sürüklediiimi düi...
isimler ve Yüzler
1) ZiHiNSEL HAZIRLIK
isimleri sürekli olarak unuttuklarini söyleyen kiiilere, taniitiklari insanlarin isimlerini hafizalarina almak gibi bir hedeflerinin olup olmadiii sorulduiunda, genellikle böyle bir hedeflerinin olmadiiini söylüyorlar.
* isimleri hafizaya almak konusunda yapilacak ilk ii, bunu hedef olarak belirlemektir. Çünkü hedef olmadan yapilacak her atiiin karavana olacaii açiktir.
* Daha sonra yapilacak ii ise, karmakariiik bir masaya benzeyen beynimizdeki düiünceleri üzeri derli toplu bir masaya dönüitürmektir. Bir masayi düzenlerken, iie yaramayan herieyi nasil çöpe atarsak, zih...
Fonetik Alfabe Yöntemi
Bu yöntemde, rakamlarin okunuilarindaki sessiz harfler kullanilarak bir fonetik hafiza alfabesi oluituruluyor.
Bu sistemi oluitururken dikkat edeceiimiz birkaç husus var:
1. Rakamlarin okunuilarindaki sessiz harfleri kullanarak bir fonetik hafiza alfabesi oluituruyoruz.
2. Fonetik alfabeyi oluitururken sesli harf kullanmiyoruz.
3. Kullandiiimiz harfleri tekrar kullanmiyoruz.
4. Üç tane joker harfimiz var: R-H-i. Temeli oluitururken joker harfleri de kullanmiyoruz.
5. Ayrica, bir rakam için kullandiiimiz sessiz harfi, baika bir rakam için kullanmiyoruz.
RAKAMLAR VE KARiILI...
Rakam-iekil Sistemi
Rakam-iekil Sistemi'nde sabit olan, deiiimeyen imajlar, 1'den itibaren 10'a kadar olan rakamlardir.
Bu sistemde rakamlar, iekil itibariyle benzediii bazi ieylerle özdeileitirilir. Örneiin 1 sayisi kaleme benzer. Dolayisiyla, Rakam-iekil Sistemi'nde l sayisini kalem temsil etmektedir.
2 sayisi kuiuyu çairiitirdiii için, 2 sayisini kuiu temsil etmektedir. 3 sayisini ise marti.
1'den l0'a kadar, hafizaya alinmak istenen ieyler, sirasiyla, o sayiyi temsil eden sembollerle iliikilendirilerek hatirda tutulabilir.
Bu sistem, az sayida iey hafizaya alinmak istendiii zaman, meselâ aliiverii listesi...
Bailama Metodu
Alinan bilgilerin çairiiimlari, belli bir sira ve düzende hafizaya alindiiinda, hem sai, hem de sol beyin çaliimakta, böylece beyinde dinamik bir sentez oluimaktadir. Bu da, alinan bilgilerin kalici olmasina büyük ölçüde yardimci olmaktadir.
Çünkü, Çairiiim Sistemi ile sai beyin aktif hâle gelir; Bailama Metodu ile de sol beyin aktif hâle gelir.
Evet, çairiiim sisteminde bilgiler, hayâl gücü ile abartili bir iekilde görsel hâle getirilir. Yani kisaca, bilgiler elle tutulur, gözle görülür hâle getirilir.
Bailama metodu ile ise, çairiitirilan bu bilgiler belli bir siraya bailandiiindan, bilgi...
Çairiiim Sistemi
Bilgileri hafizada tutmak için kullanilan birçok yöntemde iu iki temel ilke vardir:
a) Hayâl gücü
b) Çairiiim
Öirenilmek istenen bilgiler, çeiitli çairiiim bailantilariyla görsel, iiitsel ve hissel-dokunsal olarak hayâlde tablolar hâline getirilip hafizaya kaydedilmelidir.
Bu durumda sai yarinin da devreye girmesiyle beyniniz olaianüstü bir iekilde çaliiacak ve istediiiniz bilgiler o ilginç, renkli, hareketli tablo ile belleiinize kolayca yerleiecektir.
insan, yapabileceiine inandiii herieye ulaiabilir. O halde bu sistemi, sadece bilgileri hafizaya kaydetmek için deiil, hayatinizdaki nega...
Olumlu Düiünce
Beyin, alt beyin, üst beyin, sinir sistemi diye üç kisimdan oluiur. insan beyninin diier canlilardan farki, üst beynin geliimii olmasindan kaynaklanmaktadir.
Alt beyin daha çok otomatik fonksiyonlari denetler. Kalbimizin atmasi, kan basinci, hormonlar alt beyin tarafindan idare edilir.
Üst beyin ise, daha çok entellektüel iilevlidir. Bilgiler burada kaydolunur, deierlendirme burada yapilir, davraniilar buradan idare edilir.
Peki, üst beyin alt beyni kontrol edebilir mii Yapilan araitirmalar, bunun mümkün olduiunu göstermiitir. Biz, mutlu olmayi düiününce mutlu oluyor, hastaliii kafamiza tak...
Yaililikta Hafiza
Yai ilerledikçe hafizanin zayifladiii hakkinda genel bir kanaat vardir. Bu kanaat bazi yönleriyle yanliitir. Çocuklar, hafizayla ilgili ilkelere farkinda bile olmadan, daha çok uyarlar. Bunun için de hafizalari daha kuvvetli gibi gözükür.
Büyüklerde, deiiiik sebeplerle, bazi konulara aiiri yoiunlaima ve dalginliktan doian dikkat daiilmalari, ya da yaililiiin getirdiii bazi rahatsizliklar sebebiyle ortaya çikan hafiza zafiyetleri olabilir.
Dünyada en çok tahakkuk eden kehanet, insanlarin kendileri hakkindaki olumlu veya olumsuz kehanetleridir. "Ben yapamam" diyen insan, yapamaz. Bu kehanet ke...
Beynin iki Yarisi
Bir bütün olan beynin yansini yoiun olarak kullanip diier yarisini ihmal eden insanlarin performanslarinda yetersizlikler, kusurlar görülür. Fakat, diier yarinin da geliitirilmesi, son derece ilginç, harika sonuçlari beraberinde getirir. iki lobun birlikte çaliimasiyla 1+1=2 ieklinde aritmetik bir artii olmaz; verim kat be kat artar.
Bir örnek verecek olursak; futbol dünyasinda sai ayaiini ya da sol ayaiini çok iyi kullanan futbolcular var. Örneiin, her iki ayaiini da son derece iyi kullanan Hagi'nin futbol dünyasindaki yeri çok farkli, deiil mii
Çocuklar, beynin iki yansini beraber kullandi...
Beynimiz Nasil Çaliiiri
20. yüzyilin ikinci yarisindan itibaren beyinle ilgili bilgiler hizla artmaya bailadi. Özellikle son yillardaki çaliimalar neticesinde, beynin çok karmaiik ve sanildiiindan çok daha yetenekli olduiu anlaiildi.
Önceleri, zekânin beynin büyüklük ya da küçüklüiüyle orantili olduiu saniliyordu. Fakat, bunun da doiru olmadiii, beynin kivrimlarinin gösterdiii artiiin zekânin asil kaynaii olduiu anlaiildi. Her hücrenin diier hücrelerle yapmii olduiu birleimeler arttikça bu kivrimlar da fazlalaiiyordu.
Çarpici bir benzetmeyle, insani bir bilgisayara benzetirsek, bei duyumuz klavyeyi, bilinçaltimiz i...
Beynin Potansiyeli
Uzmanlar, normal insanlarin mevcut beyin kapasitelerinin çok azini, bazi uzmanlar ancak %1 kadarini kullanabildiiini söylemektedirler. Bu durumda beynimizi, kullanilmayan, yaklaiik % 99 kapasitesiyle beraber, uyuyan bir deve benzetmek yanlii olmasa gerek. Demek geride, kullanilmayi bekleyen muazzam bir kapasite var.
Peki, beyin potansiyelinin neden bu kadar azi kullanilmaktadiri
Bunun temel sebeplerinin baiinda, beynin nasil çaliitiiinin, yakin zamanlara kadar bilinememesi geliyor. Yani, zihinsel yeteneiimizle ilgili sorunlar, beynin kapasite eksikliiinden deiil, onu nasil kullanacaiimizi bi...
Atei Üzerinde Yürüme
Televizyonda seyretmii, gazetelerde okumui belki de bizzat iahit olmuisunuzdur. Bazi insanlar kizgin korlar üzerinde, üstelik de çiplak ayakla yürüyebilmekte, ayaklarina da bir iey olmamaktadir. Bu 3-4 metre uzunluiundaki atei yiiinim hiç aci çekmeden ve yara almadan yürüyerek geçenler bunu nasil ve niçin yapiyorlar, kendilerini nasil hissediyorlari
Atei yürüyüiü Hindistan, Japonya, Güney Afrika, Endonezya, Tahiti gibi yerlerde binlerce yildan beri dini geleneklere dayanarak uygulanagelmiitir. Günümüzde ise gösteri ve psikolojik tedavi de dahil bir çok amaçla uygulanmakta, bu konuda bilimsel...
Zekâ Testi Nediri
Bizde 'zeka testi' olarak geçen, ingilizcesi 'zeka bölüm puani' gibi bir anlama gelen 'Intelligence Quotient Score' veya kisaca 1Q olarak adlandirilan bu test, ingilizcesinde belirtildiii gibi, bir insanin bazi branilardaki akademik yeteneiinin ve bilgi derecesinin kariilaitirmali olarak üstünlük derecesini ölçmeye yarayan bir testtir.
Aslinda insan yüzlerce deiiiik zihinsel yeteneklere sahiptir. Bu yeteneklerin bir kismi bu testlerle doiru olarak ölçülebilir, insanlarin bazi akademik yetenekleri ortaya çikartilabilir. Zeka testleri ile insanlarin zeka derecelerinin diier yeteneklerine etkis...
Renklerden Nasil Etkilenirizi
Renklerin insan davraniiini ve psikolojisini önemli ölçüde etkilediii bugün kesinleimiitir. Kanada'da bir okulda yapilan deneyde, odalarin renk ve iiik düzenlerinin deiiitirilmesi ile bazi öirencilerin zeka düzeylerinin ve disiplin sorunlarinin olumlu biçimde etkilendiii tespit edilmiitir. Ancak insan gözünün iiik ve rengi algilayan ai tabakasinin görme sinirleri vasitasiyla bunu beyne ilettikten sonra beyinde nasil fizyolojik etkiler yarattiiini renkbilimciler henüz açiklayamiyor.
Aslinda gözümüze gelen görüntü iki çeiit görme hücresi araciliii ile taranir. Silindir veya çomak ieklinde olan...
Zoraki Kabul
Sosyal psikoloji araitirmalarinda önemli bir paradigma oluituran zoraki kabul ya da uyma (forced compliance), bir bireyin çeiitli dii etkenlerin etkisiyle, görüi, inanç ve tutumlarina zit davraniita bulunmasidir. Örneiin, Milgram'in itaat deneyine katilan denekler, bu tür bir durumda bulunmaktadirlar. Bunun diier bazi klasik Örnekleri, araitirmacinin isteiiyle, deneklerin inançlarina aykiri fikirleri savunan bir dilekçeye imza atmalari, çekici bir oyuncakla oynamamalari veya kendilerini yiyecek veya içecekten mahrum etmeleridir.
Zoraki uyma paradigmasi, ilk biliisel çeliiki deneylerinin temel...
Zihniyet
Zihniyet kavrami, bir toplumda, bireyler arasi farkliliklar bir yana birakildiiinda geride kalan istikrarli psikolojik yapi ve tüm bireylerde ortak olan bir takim inançlar, yargilar ve temsiller bütünü olarak tanimlanabilir; zihniyet, toplum veya kültürlere özgü bir zihinsel yapidir. Bu yapi bireysel planda, birbiriyle mantik veya inanç bailariyla bütünleimii entelektüel eiilimler ve fikirler bütünü olarak ortaya çikmaktadir.
Zihniyet kavramini irdeleyen yazarlara göre (Bouthoul, 1966) zihniyet, bir toplum veya kültürün üyelerinde ortaktir; bir baika deyiile toplum, benzer zihniyete sahip bir...
Zevk-Gerçeklik ilkesi
Freud tarafindan önerilen bu iki ilke (pleasure principle- principle of reality), psiiik iileyiii yöneten iki ilkedir. Birinci ilke, sinirsiz ve engelsiz olarak zevk sailama ve acidan kaçinmayi (örneiin bebeiin anne memesini emme durumu), ikincisi ise zevk ilkesine, dii gerçekliie uyum açisindan zorunlu bir takim sinirlar getirmeyi öngörmektedir....
Yaraticilik
Yaraticilik (creativity), yaygin kullaniminda, öirenilmii olani, yeni bir iey yapmak üzere aimayi sailayan entelektüel meleke olarak tanimlanabilir. Sosyal psikoloji literatüründe ise genel olarak her tür etkinlikte, özel olarak da problemlerin çözümünde ortaya konan geçerli, biricik, özgün ve niyetli yaklaiimlar, yaraticilik olarak adlandirilmaktadir. Yaratici edimler, bir probleme yaklaiimda diierlerinden farkli, geçerli veya yararli, niyetli, özgün veya yenilikçi nitelik taiirlar.
Bu açidan kiii veya gruplarin düiünce tarzlari ele alindiiinda, problemlere aliiilmii, rutin, yaygin tarzda çö...
Yapisalcilik
Yapisalcilik (stmcturalism) psikolojinin bir bilim olarak ortaya çikiiina eilik eden ve doia bilimlerinden esinlenen bir yaklaiimdir; ilk psikoloji laboratuvarini kuran Wundt, tipki doia bilimlerinin dünyayi temel öielerine ayirmasi gibi (örneiin suyun oksijen ve hidrojene ayriitirilmasi), insan bilincini, duyum, bellek ve duygular gibi temel yapisal öielerine ayriitirarak incelemeye çaliimiitir. Literatürde yapisalcilik terimi, Wundt'un öirencisi Titchner'e atfedilmektedir.
Yapisalcilar, insan davraniilarini açiklamaktan çok, betimlemeyi amaçlamiilardir. Bunun için büyük Ölçüde içebakii yönt...