Kutupsallik teorisi (polarity theory) olarak da adlandirilan ve ideoloji-kiiilik iliikilerini irdeleyen bu teori, Bati düiüncesinde ideolojinin yeni bir kavramlaitirmasini sunan Tomkins (1963, 1982) tarafindan öne sürülmüitür.

Tomkins'e göre, hümanist ve normatif yönelimler arasinda bir kutuplaima vardir: Sai ve sol dünya görüilerini de ayirdeden bu kutuplaima, teoloji, metafizik, matematik anlayiilari, estetik teorileri, siyaset kuramlari, epistemoloji, çocuk yetiitirme tutumlari, psikoterapi yaklaiimlari gibi hayatin her alaninda farkli yaklaiimlara yol açmaktadir. Birey, grup ve kültüre iliikin ideolojiler, hümanizm ve normativizm boyutlarina göre anlaiilip siniflandirilabilir.

Tomkins'in tanimladiii iekliyle, insani, etkin, yaratici, düiünen ve arzulayan bir varlik olarak gören hümanist yönelim, onu kendinden hareketle anlayan bir yaklaiimin ifadesidir. Buna kariilik normatif yönelim, gerçekliii, insandan baiimsiz olarak tanimlama eiilimindedir; Bu anlayiita insan, kendi diiinda belirlenmii kurallar, normlar sistemine ve gerçekliiin dünyasina uyma potansiyeliyle anlaiilabilir.

Farkli kiiilik ve ideolojiler, normatif-hümanist ya da sai-sol kutuplari arasinda uzanan bir süreklilik çizgisi (continuum) boyunca yerleitirilebilir. Bu çerçevede sai-sol kiiilik farkliliklari, ideo-affektif yapilar ya da kisaca "kaliplar" olarak tanimlanir.

Bu kaliplar, pek çok alanda etkisini göstermektedir. Örneiin farkli çocuk yetiitirme yaklaiimlari, bir ucunda çocuiun çevreye uyumuna ve itaatine aiirlik veren bir eiitim anlayiii, öbür ucunda ise çocuiun kendi gerçekliiinin ortaya çikarilmasina, kendini ifade etmesine aiirlik veren eiitim anlayiilarinin bulunduiu bir çizgi üzerinde konumlandirilabilir.

Normatif-hümanist tutumlar, bilinen diier bazi psiko-sosyal deiiikenlerle de iliikili görünmektedir. Nitekim ülkemizde yapilan bir araitirmada Göregenli (2000), normatif-hümanist eiilimler ile otoriterlik arasinda olumlu bir iliiki olduiunu saptamiitir.

---

Etiketler : [ aiirlik ] [ mani ] [ fizik ] [ matematik ] [ ülkemiz ] [ lkemiz ] [ kalip ] [ eiitim ] [ tutum ] [ kültür ] [ sinif ] [ kuram ] [ TERLiK ] [ epistemoloji ] [ kutup ] [ kutuplar ] [ otoriter ] [ yaklaiim ] [ hümanizm ] [ ivi ] [ deiiikenler ] [ KALIP ] [ KÜLTÜR ] [ continuum ] [ çizgi ] [ izgi ] [ teoriler ] [ terapi ] [ ideoloji ] [ varlik ] [ KiiiLiK ] [ terlik ] [ manizm ] [ kiiilik ] [ AiIRLIK ] [ siyaset ] [ tutumlar ] [ otorite ] [ etik ] [ JiLE ] [ kuramlar ] [ sosyal ] [ MATEMATiK ] [ yaklaiimlar ] [ terapi yaklaiimlari ] [ kaliplar ] [ matema ] [ tema ] [ süreklilik ] [ sac ] [ farklilik ] [ Matematik ] [ ups ] [ hümanist ] [ birey ] [ boyut ] [ kurallar ] [ MATEMAT ] [ tik a ] [ Kültür ] [ çocuk yetiitirme ] [ ideolojiler ] [ kot ] [ metafizik ] [ Emo ] [ mate ] [ ideo ] [ teori ] [ iiilik ] [ EiiTiM ] [ ocuk yetiitirme ] [ BiREY ] [ SOSYAL ]