Günümüzde bilgi ve teknoloji çaiiyla birlikte yaianan toplumsal deiiiim ve giderek zorlaian ekonomik koiullar, iiletmeleri daha rasyonel davranmaya itmektedir. Böylece, yaianan belirsizlikler iiletmelerin varliiim tehdit etmektedir. Bu koiullarda çözüm üretme görevi ise liderlere düimektedir. Lider güçlük ve tehditler kariisinda duygusal zekâsini kullanarak, sistematik ii süreçlerini iiletmede harekete geçirir. Bu süreç içinde kendisine yardimci olan kavramlar ise iunlardir:

A. DUYGUSAL ZEKÂ

Liderlik sürecinde önemli kavramlardan biri olan duygusal zekâ, "Liderin hem kendi duygularinin, hem de çaliianlarinin duygularinin farkinda olmasi, onlari anlamasi, kaynaklari ve nedenleriyle iliikilendirmesi, duygularini yönetmesi ve onlardan gerek kiiisel alanda gerekse kiiiler arasi iliikilerinde etkin bir biçimde yararlanmasi," olarak açiklanmaktadir.

Bugün yapilan araitirmalar, zekânin baiariyi yaklaiik % 20-25 gibi etkilemesine raimen, duygusal zekânin aile, ii ve sosyal hayattaki baiarinin temel belirleyicisi olduiunu ortaya koymaktadir. Zekânin oldukça zor deiiien bir yapida olmasina kariilik, duygusal yapinin geliitirilmesi genellikle mümkündür.

Bugün, duygusal zekâya sahip liderler, fikirlerini açik bir iekilde ifade edebilen, çaliianlarini ve müiterilerini istenilen sonuca yönelik olarak kolay bir iekilde harekete geçirebilen kiiilerdir. Ayrica, duygusal zekâ takim çaliimasi gerektiren örgüt ortaminda 'olmazsa olmaz' bir özellik olmanin yaninda 'sosyal yetkinlik' ve 'kiiisel yetkinlik' kavramlarinin da bileiimidir.

o Sosyal Yetkinlikler

o Empati Kurma. Liderin çaliianlarin duygularini ve ihtiyaçlarini anlayabilmesidir. Bu konuda takim üyelerini yargilamadan ve savunmaya geçmeden dinlemesi, onlarin ihtiyaçlarini fark edip yetenekleri ölçüsünde geliimelerini sailamasi, yönlendirme ve yol gösterme (coaching) becerisini kullanmasidir. Ayrica iiletmenin iç ve dii müiterilerinin de ihtiyaçlarini fark etmesi ve bunlari kariilayacak bir iekilde örgüt inia etmesidir.

o Sosyal Becerilere Sahip Olmak. Liderin çaliianlarin davraniilarini kendi istediii yönde yönlendirme becerisidir. iileri yürütürken takim üyelerini dinlemeli, ikna edebilmeli, istek ve heyecan uyandirmalidir. Örgüt içinde her türlü anlaimazliii müzakere ederek ve uzlaiarak çözmeli, iibirliiine ve takim çaliimasina yatkin olmalidir.

o Kiiisel Yetkinlikler

o Kendini Yönetme. Liderin dürtülerini ve istekleri kontrol etmesi ve yönlendirmesidir. Bunun için de olumsuz duygulari kontrol edebilmesi, ahlakli, dürüst ve tutarli olmasi, beklenmedik durumlara ve deiiiikliklere kolay uyum sailayabilmesi, stresle baia çikma becerilerine sahip olmasi, yeni bilgi, yaklaiim ve fikirlere açik olmasidir.

o Giriiimci Ruhu. Liderin çevresinde geliien firsatlari fark etmesi ve zorluklari firsata dönüitürmek için hizli harekete geçebilme yeteneiidir.

o Baililik Duygusu. Liderin iiletmenin amaçlarindan ve hedeflerinden heyecan duymasidir.

o Kendini Tanimak. Liderin kendi iç dünyasini iyi taniyarak hareket edebilmesidir. Duygularinin ve bunlarin doiurduiu sonuçlarin farkinda olmasi, güçlü ve zayif yönlerini iyi bilmesi, yetkinliklerinin farkinda olmasi ve özgüveninin bulunmasidir.

o Baiari Odaklilik. Liderin mükemmellik düzeyine ulaimayi hedeflemesi ve sürekli geliiim çabasi içinde olmasidir,

o Motive Olmak. Liderin amaçlarina ulaimak için duygularini yönlendirebilmesini ifade etmektedir.

o iyimser Olmak. Liderin, önüne çikan engeller ve güçlükler kariisinda, amacini izlemek konusunda kararli olmasidir.

B. PLANLAMA

Planlama, mevcut imkânlardan en etkin iekilde nasil yararlanilacaiini gösteren bir rehberdir. Belirlenen amaçlara ulaimak için çeiitli alternatiflerin deierlendirilmesi sürecidir. iyi hazirlanmii bir plan iiletme içinde hedeflere odakli yönetim sisteminin temelini oluiturur. Ayrica düzenli bir haberleime ve uyum sisteminin kurulmasini sailar.

Yönetim birimleri bu rehber eiliiinde birbirlerinin faaliyet ve sorunlarindan haberdar olur. Böylece bir takim halinde ortak amaca ulaimak için hareket etmeleri kolaylaiir. Tüm bu yararlari nedeniyle, lider karar alma, yetki devrim kolaylaitirma, rasyonel kural ve ilkelerin yerleimesinde planlamaya çok sik baivurur.

Ayrica iiletmenin dii çevresinde meydana gelen olaylari (tehlike, tehdit ve firsatlar) ve iiletme içindeki dengelerin sistematik kontrolünü yine bu sayede analiz eder. Bugün uluslararasi birçok iiletmenin lideri planlamaya ayri bir deier vermektedir. Kurumsal olmayan iiletmelerin sözde liderleri ise orta ve uzun vadeli hiçbir bir plana sahip deiildir.

Kendini lider zanneden bu kiiiler hatalarinin farkinda deiildir, mazeretleri ise genellikle iöyledir:

o Ne yapalim bizim iirketin yapisi böyle,
o Senin dediiin planlama burada çok zor,
o Ne planlamasi, bizde öyle ieyler olmaz, ben iii aninda bitiririm,
o Planlama mi, o da nediri

Bu yanlii düiüncelerle yönetilen örgütler çok kisa zaman içinde ciddi sorunlarla karii kariiya kalacaktir. Planlamaya yönetim kadrosunun acil eiilmesi ve sorunlar oluimadan önce önlemler alinmasi gerekmektedir.

C. KARAR ALMA

iiletmelerde karar fonksiyonlari iç ve dii olmak üzere iki bölüme ayrilir. Üretim ile ilgili kararlar içe dönük iken, pazar, rekabet durumu, sendikalar gibi konularda alinan kararlar ise diia dönüktür. Organizasyon içinde her kademe kendi yetkileri doirultusunda bu mekanizmaya katilir.

Uluslararasi pazarlara açilma gibi stratejik konular üst yönetimi (icra kurulu, genel müdür vb.) ilgilendirirken, personel alimi gibi konular (ief, müdür vb.) orta kademeyi ilgilendirir. Bu bailamda, kararlar niteliklerine göre stratejik, yönetsel ve eylemsel (operasyonel) olmak üzere üçe ayrilir. Lider ise stratejik konularin yürütülmesi için alinacak en yüksek seviyeli kararlara yön verir.

Örgütün çevresiyle iliikilerini düzenlediii için diia dönüktür. Yönetsel kararlar ise bunlara uygun biçimde iekillendirilir. Son olarak, eylemsel kararlar, yönetsel kararlarin çerçevesinde iilerin yapilmasini öngörür, yani ürünlerin üretilmesi, depolanmasi, daiitimi, satiii ile ilgili iileri kapsar. Görüldüiü üzere, liderin karar mekanizmasindaki gücü ve etkisi son derece büyüktür. Diier kararlar bunun ardindan zincirleme bir iekilde gelmektedir.

---

Etiketler : [ ekonomi ] [ iiletme ] [ teknoloji ] [ rasyonel ] [ personel ] [ ahlak ] [ beceri ] [ davranii ] [ nedenleri ] [ kaynaklar ] [ M KEN ] [ heye ] [ sone ] [ denge ] [ ekonomik ] [ iyonlar ] [ haberleime ] [ evrim ] [ stres ] [ ilkeler ] [ incir ] [ belirsizlik ] [ haber ] [ liderlik ] [ ekmek ] [ araitirma ] [ iYONLAR ] [ YONLAR ] [ planlama ] [ alacak ] [ satii ] [ empati ] [ rumlar ] [ iyon ] [ örgüt ] [ iirketi ] [ irketi ] [ örgütler ] [ yaklaiim ] [ Müiteri ] [ kaynak ] [ türk ] [ retim ] [ lkeler ] [ Satii ] [ daiitim ] [ ULUSLAR ] [ müke ] [ kirler ] [ kirlerin ] [ faali ] [ dürtüler ] [ pazarl ] [ GELiiMELER ] [ üretim ] [ fonksiyonlar ] [ izim ] [ yonlar ] [ araitirmalar ] [ anal ] [ yönetim ] [ uluslararasi ] [ uluslararas ] [ zarlar ] [ LiDER ] [ ive ] [ paz ] [ sos ] [ STRATEJi ] [ ihtiyaç ] [ STRATEJ ] [ ural ] [ iNCiR ] [ nedir ] [ pers ] [ iiletmeler ] [ TEKNOLOJi ] [ TEKNOLOJ ] [ iibirliii ] [ HABERLEiME ] [ anlaima ] [ EKMEK ] [ Türk ] [ organizasyon ] [ sendika ] [ kade ] [ SOS ] [ LKELER ] [ sosyal ] [ strateji ] [ depo ] [ toplum ] [ lider ] [ iderlik ] [ LiDERLiK ] [ devrim ] [ kiiiler arasi iliiki ] [ sonuçlari ] [ ikna ] [ kiiiler arasi iliikiler ] [ organ ] [ NEDENLERi ] [ NEDENLER ] [ aiit ] [ engell ] [ yönler ] [ Ahlak ] [ fon ] [ tema ] [ iZiM ] [ fonksiyon ] [ müiteri ] [ deiiiim ] [ TÜRK ] [ baililik ] [ geliiim ] [ iirket ] [ irket ] [ karar alma ] [ YÖNETiMi ] [ mekan ] [ yönetimi ] [ kurum ] [ liderlik kavramlari ] [ liderlik kavramlar ] [ hedefler ] [ rekabet ] [ iiletmelerde ] [ kaya ] [ zeka ] [ sonuçlar ] [ AÇI ] [ analiz ] [ duygusal zeka ] [ bailam ] [ takim çaliimasi ] [ atalari ] [ atalar ] [ eylem ] [ PERS ] [ m ken ] [ Stres ] [ davraniilar ] [ geliimeler ] [ üyeler ] [ yeler ] [ DUYGUSAL ZEKA ] [ Üretim ] [ etkileme ] [ KNA ] [ iONLAR ] [ KANI ] [ atal ] [ üye ] [ etkinlik ] [ Dirili ] [ öngörü ] [ aÇi ] [ duygular ] [ bilei ] [ motive ] [ hedef ] [ dürtü ] [ teknoloj ] [ duygusal ] [ kaynaklari ] [ olaylar ] [ kill ] [ etkileri ] [ liderlik kavram ] [ yetenek ] [ uyum sailayabilme ] [ rasyonel davran ] [ örgü ] [ pazar ] [ operasyon ] [ EVRIM ] [ pera ] [ nedenler ] [ özgüven ] [ kna ] [ TOPLUM ] [ iiLETME ] [ LETME ] [ dirili ] [ etin yapisi ] [ heyecan ] [ konular ] [ dinleme ] [ tse ] [ kendini tanima ] [ ZEKA ] [ sorunlar ] [ O i ] [ iKNA ] [ fad ] [ ncir ] [ pid ] [ ANALiZ ] [ müzakere ] [ kavramlar ] [ SATIi ] [ İONLAR ] [ chi ] [ O G ] [ IZIM ] [ olum ] [ SOSYAL ] [ moti ] [ eko ] [ sosyal b ] [ kurumsal ]