Prester John ve Son Haçli Seferi
13. Yüzyil Avrupasi

Her iey Bizans imparatorluiu'nun baikenti Konstantinopol'ün patriii Nestorius'un söyledikleriyle bailadi. iS 5. yüzyilda geliien olaylarda Nestorius, isa'nin kutsal ruh fikriyle dolu siradan bir insan olduiunu ve bu nedenle Meryem'in de tanriyla bir iliikisi olmadiiini söylüyordu. Patrik, Doiu Roma imparatorluiu'nun dini lideri olduiundan fikirlerini çabucak yaymasi kolaydi. Bu fikir kilisenin öteki patrikleri ve Doiu Roma hükümdari tarafindan pek de hoi kariilanmadi. Birkaç hafta içinde Nestorius görevden alindi.

Bundan yilmayan Nestorius "sapkin" fikirlerini yaymaya devam etti. Bir mürit grubu oluimaya bailamiiti. inatçiliii yüzünden bu eski patrik ve müritleri sürüldü. O zamanlar sürgüne gönderilmek, Bizans'in söz sahibi olduiu topraklarin çok daha doiusuna gitmek anlamina geliyordu. Nestorius ve takipçileri Hindistan'a kadar gitti. isa hakkindaki fikirlerini burada da ifade ediyorlardi ancak oraya ilk gelen Hiristiyanlar olduklari için bunlari anlattiklari Hiristiyan olmayanlardi. Bir süre Nestorius'un müritleri dikkat çekti ancak Bizans imparatorluiu küçüldükçe bailanti kaybedildi. Tüm bilinen oralarda, uzaklarda doiuda bir yerlerde Nestorius'un takipçilerinin olduiuydu.

12. yüzyilin sonunda Avrupa tuhaf bir yer haline gelmiiti. Dev imparatorluklar parçalanmiiti ve Kiev'den Londra'ya kadar bütün devletler küçülmüitü. Bu küçük devletler zenginleimiiti ve Kudüs ile kutsal topraklari kurtarmak diiinda sinirlarinin ötesinde olup bitenle ilgilenmiyordu. Bunun nedeni de Avrupa'nin ötesindeki ticaretin önünün islam'in yükseliii nedeniyle kesilmesiydi.

Bu, ayni zamanda Avrupalilarin cehaletle geçirdiii "Karanlik Çailar"in sonuydu. Bin yil önce Roma'da Çin'den gelen ipek sayesinde bol bol ipek bulunurken ipek artik bir zenginlik ve asalet iiareti olmuitu. Basit bir ipek ceket bile bir tarla iiçisinin bei yillik gelirine eiitti. Avrasya'nin üçte ikisi Marco Polo'nun keifetmesini bekleyen bir bilinmeyendi.

13. yüzyilda Avrupa'nin yüzü 5. yüzyildakinden oldukça farkliydi, Doiu dünyasi ise taninmayacak hale gelmiiti. islam güçlenmii, dört kez yapilan Haçli Seferleri geçici bir süreyle de olsa kutsal topraklari özgürlüiüne kavuiturmuitu. Savaiçi Müslümanlardan daha önemlisi ise Çin'i çoktan fethetmii olan Moiol imparatorluiuydu.

Moiollar yüzlerini Bati'ya dönmüitü. Avrupa ise küçük kralliklarin, birkaç asilin yönetimindeki disiplinsiz ordulariyla Haçli Seferlerine çikiyordu. Dört sefer Yakindoiu'yu ticarete açti ama bu, Hiristiyan dünyasinin yararina olmadi. Katolik Kilisesi hala yönetimi elinde tutuyordu ve Papa Avrupa politikasinin en önemli adamiydi. Gücünün çoiu da "Kutsal Topraklar"i kafir Müslümanlardan kurtarmak için düzenlediii Haçli Seferlerinden geliyordu.

Ama Nestorius ve takipçilerinin baiina gelenler Prester John efsanesinin oluimasina yol açti. 1122'de Roma'ya Hindistanli bir rahip ulaiti. Hindistan ve Çin'de yaiayan Nesturilerin (Neiter yanlisi Hiristiyan) bir elçisi olduiunu söylüyordu. Aslinda Hindistan'da birkaç bin Nesturi vardi, Çin'de ise tek kiii bile yoktu. Ama Papa'nin duymak istedikleri buydu. Moiol imparatorluiu'nun büyümesiyle ilgili haberler ve hatta ayrintili raporlar Avrupa'ya ulaiiyordu. Bunun için harekete geçmek isteyen Avrupalilar Prester John'a yardim bahanesiyle yeni bir Haçli Seferi bailattilar. Bu Beiinci Haçli Seferiydi.

Prester John güçlü bir askeri lider ve inançli bir Hiristiyan gibi tanitiliyordu. John, islam dünyasinin yani baiinda güçlü bir Hiristiyan kralliiinin baiindaydi. 1145'de Suriye Bairahibi Papa'ya gönderdiii mektupta doiudaki bir Hiristiyan kralliiinin kutsal topraklarin geri alinmasinda yardimci olmak üzere bir ordu gönderdiii konusunda bilgi aldiiini yazdi. 1221'de haçli seferi için çairi yapilmiiti.

Hiristiyan dünyasi Prester John'un ispanya'dan iran'a kadar her yeri elinde tutan islam ordularindan Avrupali Hiristiyanlari kurtarmak için harekete geçtiiinden o kadar emindi ki, Moiol fetihleri bile görmezden geliniyor hatta bunlar Prester John'un yaptiklari olarak anlatiliyordu. Bati Avrupa için Prester John gerçek, Moiollar ise bir efsaneydi.

Böylece Papa haçli seferini bailatti. Filistin'e doiru yola çikan binlerce iövalye öldü. Sonunda Hiristiyanlar kutsal topraklari tamamen kaybetti. Ancak o vakte kadar bu, Hiristiyanlar için önemli deiildi, çünkü Prester John her an ordusuyla ortaya çikabilir ve Hiristiyanlari kurtarabilirdi. Dahasi John, doiudan gelecekti ve Müslüman kafirleri aralarinda sikiitirmii olacaklardi.

Bu efsanenin gücü Avrupa'nin stratejisine yarim yüzyil boyunca yön verdi. Sonunda ise Prester John'un gerçekten bir efsane olduiu ortaya çikti. Ayrica Moiollarin da gerçekliiinin farkina varildi. Bati Avrupa Haçli Seferleri nedeniyle ikiye bölündü. Bazilari destek verirken, bazilari hata olduiunu düiünüyordu.

En büyük iki Hiristiyan kralliii Polonya ve Macaristan'di. Ama büyük olmalari uygar olduklari anlamina gelmiyordu. Bu iki krallik, ikiye bölünmüi Fransa gibi kendi halinde geliimeye birakilmii olsaydi "Karanlik Çai" bir yüzyil daha önce biterdi. Ancak Moiollar sonunda Avrupa'ya saldirmaya hazirlandiklarinda, Bati'nin askeri gücü daiilmii durumdaydi.

Macaristan Krali IV. Bela tüm Hiristiyanliia kendilerini ve tabii ki Macaristan'i savunmalari için çairi yaptiiinda Öyle büyük bir ordu oluiturulamadi. Avrupa'nin her tarafindaki iövalyelerden yanit geldi. Ama beklendiii kadar büyük bir katilim yoktu. Bati Avrupa'dan tek bir kral bile ordusunu toplayip gelmedi.

On bei-yirmi yil önce Filistin'de savaianlardan çoiu ölmüitü ve mali açidan da ordularin yeni bir savaia gücü yoktu. Moiollar, Polonya ve Macaristan'i ezip geçti. Moiol hükümdari ölmeseydi ve Moiol ordulari kendi kendilerine geri çekilmeselerdi, Dublin'e kadar ilerleyip tüm Avrupa'yi ele geçirmekten onlari alikoyacak hiçbir güç kalmamiiti.

Prester John bir efsaneydi. Olmayan bir Hiristiyan Kralliii ile güçleri birleitirip islam ordularini yenme fikri Papa'ya ve asillere öyle çekici gelmiiti ki kimse buna karii çikamadi. Bu öyle bir efsaneydi ki, Moiol hükümdari ölmeseydi, tüm Avrupa Moiol hakimiyetine girecekti.

---

Etiketler : [ kent ] [ fransa ] [ büyüme ] [ ispanya ] [ ceket ] [ ROMA iMPARATORLUiU ] [ ticaret ] [ islam ] [ haber ] [ moiollar ] [ halet ] [ roma imparatorluiu ] [ mektup ] [ iran ] [ rap ] [ bizans ] [ öteki ] [ haçli seferi ] [ haçli seferleri ] [ rapor ] [ polonya ] [ roma imp ] [ londra ] [ karanlik çai ] [ ipek ] [ kama ] [ gelmiyordu ] [ iten ] [ nestorius ] [ efsanesinin ] [ krallik ] [ konstantinopol ] [ kirler ] [ kirlerin ] [ dami ] [ john ] [ yönetim ] [ LiDER ] [ roma imparatorlui ] [ roma imparatorlu ] [ STRATEJi ] [ STRATEJ ] [ devlet ] [ haberler ] [ iövalye ] [ valye ] [ iiçi ] [ iRAN ] [ filistin ] [ strateji ] [ lider ] [ çaila ] [ HAÇLI SEFERLERi ] [ disiplin ] [ zip ] [ hindistan ] [ kudüs ] [ baikenti ] [ bizans imparatorluiu ] [ eiitti ] [ efsane ] [ çailar ] [ marco polo ] [ kurtarma ] [ bati avrupa ] [ rete ] [ beiinci haçli seferi ] [ üslü ] [ yarim ] [ dari ] [ anlati ] [ özgür ] [ YÖNETiMi ] [ askeri g ] [ yönetimi ] [ FRANSA ] [ avrasya ] [ SPA ] [ macaristan ] [ fetih ] [ atr ] [ sinirlar ] [ asil ] [ SURiYE ] [ Politika ] [ suriye ] [ yan k ] [ i ti ] [ övalye ] [ spa ] [ mod ] [ kina ] [ uçak ] [ çekiç ] [ askeri güç ] [ DERi ] [ kavu ] [ slam ] [ rüntü ] [ EFSANE ] [ asya ] [ politika ] [ inanç ] [ moiol ] [ hükümdar ] [ 112 ] [ kralliklar ] [ pres ] [ oral ] [ UÇAK ] [ hindi ] [ moi ] [ MACAR ] [ ATR ] [ hac ] [ hacli seferi ] [ imparator ] [ UYGAR ] [ dudak ] [ devletler ] [ ayrinti ] [ kudi ] [ kud ] [ rt k ] [ iev ] [ inat ] [ KUTSAL TOPRAKLAR ] [ uygar ] [ Attila ] [ ALİ ] [ DERĞ ] [ İZLE ] [ mese ] [ ilis ] [ Suriye ] [ SURIYE ] [ katolik kilisesi ] [ HAÇLI ] [ Hafta ] [ tanri ]