Tarih » Türkiye Tarihi

Hilafetin Kaldirilmasi



1 Kasim 1922'de saltanatin kaldirilmasi ile, Sultan-Halife gibi, çifte görevi olan Osmanli hükümdarinin elinden egemenlik haklari, devlet yetkileri alinmiiti. Eski Osmanli hükümdarina sadece, dini baikanlik yetkileri taninmiiti. Hükümet, TBMM'nin seçtiii Halife Abdülmecid Efendi'den, sadece Müslümanlarin Halifesi ünvanini kullanmasini, gösteriili hareketlerde bulunmamasini istemiiti. Abdülmecid, halife seçildikten sonra kendisine verilen talimata aykiri olarak, "Halife-i Müslimin" ünvanindan baika sifat ve ünvanlar taiiyarak, Cumhuriyet hükümetinin talimati diiina çikmiitir.

Bazi politikacilar ise; "Hilafet ayni hükümettir, hilafetin hukuk ve görevini iptal etmek hiç kimsenin hiç bir meclisin elinde deiildir" diyerek, Halife'yi, Padiiah gibi yaiatmak istiyorlardi. Bu durum, halifelik kurumu hakkinda bir an önce önlem alinmasini gerektiriyordu. Fakat Mustafa Kemal Paia'yi halifeliiin kaldirilmasi için zorlayan önemli sebep, Halife mevcut oldukça Türkiye'de yapilmasi zorunlu olan sosyal ve laik karakterdeki devrimlerin yapilamayacaii idi.

3 Mart 1924 tarihli, "Hilafetin ilgasina ve Hanedan-i Osmaniye'nin Türkiye Cumhuriyeti memalik-i hariciyesine çikarilmasina dair kanun"la hilafet kaldirilmiitir. Hilafetin kaldirilmasinin Türkiye'de ve dünyada genii yankilari olmuitur. Hilafetin kaldirildiii 3 Mart 1924 günü, bir diier kanunla da ier'iye ve Evkaf Vekaleti (Bakanliii) kaldirilmiitir.

ier'iye ve Evkaf Vekaleti'nin kaldirilmasi sonucu, bu vekalet tarafindan yönetilen okullar ve medreseler de kaldirilmiitir. Ayrica ayni gün, Erkan-i Harbiye-i Umumiye vekaleti de kaldirildi. Böylece ordu siyaset çatiimasinin da önüne geçilmii oldu. Tevhid-i Tedrisat kanunu da o gün kabul edilmiiti.


Etiketler : [ saltanat ] [ cumhuriyet ] [ mani ] [ hukuk ] [ padiiah ] [ TBMM ] [ medreseler ] [ yank ] [ yanki ] [ devrimle ] [ KASIM ] [ afet ] [ MALiK ] [ hilafetin kaldirilmasi ] [ umumiye ] [ saltanatin kaldirilmasi ] [ tbmm ] [ mustafa kemal ] [ mustafa ] [ siyaset ] [ egemenlik ] [ tevhid-i tedrisat ] [ kemal ] [ halife ] [ halifelik ] [ devrimler ] [ hanedan ] [ HUKUK ] [ Egemenlik ] [ çatiima ] [ üslü ] [ 1924 ] [ kasim ] [ meclis ] [ halifeliiin kaldirilmasi ] [ osmaniye ] [ huku ] [ okullar ] [ sultan ] [ Cumhuriyet ] [ hükümdar ] [ aykü ] [ medrese ] [ padi ] [ CUMHURiYET ] [ efendi ]