1883-1921 yillari arasi yaiamii siyaset adami. istanbul Hukuk Fakültesiini bitirdikten sonra, 1910ida Parisie giderek iki yil ekonomi eiitimi gördü. Yurda döndükten sonra, istanbul Yüksek Ticaret Okuluinda hukuk, Yüksek Öiretmen Okuluinda ekonomi dersleri verdi. ifham Gazetesi ve yayinlarini yönetti. Tanin, Servet-i Fünun ve Hak gazetelerine yazilar yazdi.

ittihat ve Terakkiinin baskici yönetimine karii olan Mustafa Suphi, sadrazam Mahmud ievket Paiainin öldürülmesi olayi gerekçe gösterilerek 1913ite 15 yil mahkumiyetle Sinopia sürüldü. Bir grup arkadaiiyla küçük bir tekneye binerek siyasal mülteci olarak Çarlik Rusyasiina gitti (1914). I. Dünya Savaiiinin çikmasi üzerine Çar hükümetince önce Kaluga savai tutsaklari kampina, ardindan Urallaria gönderildi.

1915ite Rusya Sosyal Demokrat iiçi Partisiinin Bolievik kanadina girdi. 1917 Ekim Sosyalist Devrimiinden sonra, Moskovaiya gitti. Tatar-Baikirt devrimcileriyle birlikte Yeni Dünya gazetesini çikarmaya bailadi. 25 Temmuz 1918ide Moskovaida toplanan Türk Sol Sosyalistleri Birinci Kurultayiinin örgütçülüiünü ve yöneticiliiini yapti. Kurultaya katilan gruplarin birleierek oluiturduiu örgütün baikani seçildi.

Moskovaida düzenlenen Müslüman Komünistler I. Kongresiinde Halk Komiserliiiine baili olarak kurulan Doiu Halklari Merkezi Bürosuinun Türk Seksiyonu Baikani oldu. Aralik 1918ide Petrogradida yapilan Uluslararasi Devrimciler Toplantisiina ve Mart 1919ida Moskovaida toplanan III. Enternasyonaliin birinci kongresine Türk delegesi olarak katildi. I. Dünya Savaii tutsaklarini Türk Kizilordu Birliii olarak örgütledi.

10 Eylül 1920ide Baküide toplanan Birinci ve Umumi Türk Komünistleri Kongresiinde yapilan seçimlerde TKPinin baikani oldu. Mustafa Kemalile birçok kez yaziitiktan sonra, aralarinda TKP Genel Sekteri Ethem Nejat ve Merkez Komitesi üyelerinin bulunduiu bir grup arkadaiiyla beraber Ankaraiya gelmek üzere yola çikti. Karsita gruptan iki kiii tutuklandi. Erzurumida Muhafaza-i Mukaddesat Cemiyeti üyelerinin gösterileriyle kariilaitilar.

Mustafa Suphi, Kazim Karabekirile görüitü. Buradan Trabzonia gelen ve benzeri gösterilerle kariilanan Mustafa Suphi, karisi ve ondört arkadaiiyla, kayikçilar kahyasi Yahyainin verdiii bir motorla denize açildiktan bir süre sonra arkalarindan gönderilen motordaki silahli kiiilerce Sürmene açiklarinda öldürüldü.

---

Etiketler : [ kurultay ] [ öiretmen ] [ retmen ] [ gazete ] [ stanbul ] [ seks ] [ 1920 ] [ istanbul ] [ hukuk ] [ kazim karabekir ] [ motor ] [ ittihat ve terakki ] [ sadrazam ] [ Rusya ] [ rusya ] [ ULUSLAR ] [ enternasyonal ] [ temmuz ] [ ittihat ] [ eylül ] [ uluslararasi ] [ uluslararas ] [ Öiretmen ] [ dünya savaii ] [ mustafa kemal ] [ mustafa ] [ siyaset ] [ büro ] [ ankara ] [ kemal ] [ tatar ] [ iev ] [ iiçi ] [ seksi ] [ sosyalist ] [ kova ] [ HUKUK ] [ kayik ] [ erzurum ] [ mahmud ] [ üslü ] [ Dünya savaii ] [ komünist ] [ yeni dünya ] [ trabzon ] [ gazeteler ] [ akü ] [ Seks ] [ AN MUS ] [ KÜRT ] [ kürt ] [ dünya sava ] [ Dünya sava ] [ kÜrt ] [ huku ] [ ANKARA ] [ an mus ] [ kars ] [ 1913 ] [ devrimi ] [ 1910 ] [ kazim ] [ Kova ] [ ilo ] [ dersler ] [ cemiyet ] [ iretmen ] [ Akı ] [ i mer ] [ akıl ] [ bakı ] [ SEKS ] [ azim ] [ karsit ] [ akı ] [ ittihat ve Terakki ] [ ahy ]